% | , Θ€κα µαΘηµατα …2ς…εά τήΞ . : - r H I . I ελΜν…η ΜΗ… τα… ' € κ Ρ…… &. µακρ€ς Ε.Μ.>ΐ.Α… © ΘΈξ€ΆΆΩΜΜ€ ΘΑ"1΄΄ Γ©*ί"ξΤζ2έ "21982. τέχνη είναι έκφραση τών παραδοσιακ5ν κοινωνικ5ν μορςόν, δηλαδή έχες- νων στίς όποίες η πείρα τού παρελθόντος, η λογοτεχνία καί οί άντιλήψεις γιά τά βα- σικά Θέματα της ζωής μεταδίδονται από γενιά σέ γενιά μέ τη στοµατική παράδοση. Αύ- 16 βέβαια δέ σημαίνει πάς, σέ περιορισµένη κλίμακα, δέν ύπάρχει καί & γραπτός λό- γος. Είναι καί αύτη τέχνη παραδοσιακή κού, άντίΘετα απ'ότι πιστεύεται, ούτε ανεξέ- λικτη μένει, ούτε αύτοεπαναλαµβάνεται, µόνο πού ή έξέλιξή της ακολουθεί τό ρυθμό καί τίς διαδικασίες τού παραδοσιακού πολιτισμού. Στό δεµατολόγιο, στά ύλικά καί στίς τεχνικές μεθόδους έχει μιά συνεχή αλλαγή, άλλοτε άργή καί άλλοτε γρήγορη, άν- τίστοιΧη µέ τίς γενικότερες κοινωνικές, οίκονομικές καί πολιτιστικές αλλαγές, πού δέν είναι ταυτόχρονες σ'όλόκληρο τόν έλληνικό χώρο. Τά έμπορικά, ναυτικά καί nata- ποιητικά κέντρα είναι περισσότερο άνοιχτά σέ έπιδράσεις ένδ οί γεωργικοί καί οί κτηνοτροφικοί πληθυσµοί είναι πιό συντηρητικοί καί άπρόΘυμοι σέ αλλαγές. 'Η λαϊκή τέχνη δέχεται έπιδράσεις άπό τίς τέχνες άλλων λαόν, έπειδή όμως είναι βαθιά ριζω- µένη στόν τόπο της, &φοµοιώνει τά στοιχεία πού δέχεται καί τά κάνει δικά της, όπως καί ή γλδσσα παίρνει ξένες λέξεις μά τίς προσαρμόζει στό δικό της τυπικό, τίς κλί- νει, τίς πλέκει σέ σύνθετες λέξεις.... . Μιά από τίς πιό διαδεδομένες πλάνες είναι καί τό ότι η λαϊκή τέχνη καθηλώνε… -ται σέ χαμηλό τεχνικό έπίπεδο καί είναι, περίπου, τέχνη αύτοδίδακτων. Ούτε τό ένα ούτε τό άλλο είναι σωστά. 'Η λαϊκή τέχνη στόν τομέα της τεχνικής παρουσιάζει πλήρη έπάρκεια,…άντίστοιχη μέ τούς στόχους της. Τά θαυµαστά έπιτεύγματά της στην άργυρο- χρυσοχοϊα, στην κεντητική, στην ξυλογλυπτικη, στην ύφαντική καί τούς άλλους τομείς της φανερώνουν υψηλό έπίπεδο τεχνικής. Δέν ύπάρχει,'άσφαλ6ς, φοίτηση σέ είδικές τεχνικές σχολές, ύπάρχει όμως η πολύχρονη µαθητεία δίπλα στόν έμπειρο τεχνίτη, πού είναι φορέας μακρόχρονης παράδοσης. 'Η μαθητεία αύτη ακολουθεί σταθερά στάδια, άν- τίστοιχα µέ τό ποσοστό εύθύνης πού ανατίθεται στό µαθητευόμανο, καθώς αύτός ώριμά- ζει μέ την καθημερινή άσκηση. 'Από τίς πιό άπλές βοηθητικές έργασίες φτάνει στίς πιό δπεύΘυνες καί δ πιό προικισμένος γίνεται άρχιµάστορας. Μακροχρόνια είναι καί ή µαθητεία στην οίκοτεχνία, όπου η γιαγιά, ή μητέρα κι άκ6μα & άξια γειτόνισσα μετα- δίδουν τήν πολύτιμη πείρα τους στην ύφαντική, τό κέντηµα, την πλεκτική.>: Γιά νά μπορέσουμε νά κατανοήσουμε σωστά τη λαϊκή τέχνη πρέπει νά τη µελετού- με σέ συνάρτηση µέ τίς άλλες μορφές τού λαϊκού πολιτισμού. ΒϊΒΛΙΟΓΡΑΦΞΑ= 'Βθνικης Τραπέζης της "Ελλάδος. "Επιµέλεια Στέλιου Παπαδόπουλου; N ε- ο ε λ λ η ν ι κ ή Χ ε ι ρ o τ ε χ ν ί α, "Αθήνα 1969. 'Αγγελικπς ΐατζημιχάλη= 'Έ λ- λ η ν ι κ ή Λ α ϊ κ ή T έ χ ν η, 'Αθήνα 1955. STILPON KYRIAKIDfiSz NEUGRICHISHE νο:,κ5κ…ωΒ, Θεσσαλονίκη 1935. ' ΄ ' 2. ΠϊΠΈΞΐ…ΚΛΙ ΈΠΙΆΡ|'ιΣΕΙΣ "-… - Λι ; ι p. ν ξ ., . . l v . _ A: . Κύρια πηγξ της έλληνικξς λαιπης τέχνης ειναι η βυζαντινή τέχνη, συνεχιστης καί αύτη τόσο τών παλιότερων έλληνικ6ν τεχνών όσο καί &νατολικ6ν στοιχείων. Αύτό δέν :, ι …φορΞ μόνο την όρΘόδοξη αγιογραφία αλλά καί όλες τίς άλλες μορφές. Δέν πρέπει νά ξεχνεύυ.ε πώς κατά τη βυζαντινή ξποχή δέν καλλιεργήθηκε μόνον η έκκλησΜστικΞ Μπο- * λογίς καί ή αγιογραφία µα καί "κοσμικ€" λογοτεχνία καί τέχνη.'Η μακρόχρονη όποταγξ της 'Ελλάδας στούς Τούρκους ηταν έπόμενο νά πλουτίσει µέ μουσουλµανικά στοιχεία τη λαϊκή της τέχνη. 'Από τά μέσα τού 170υ αίώνα, καί κυρίως κατά τό 180, η ανάπτυξη έµπορικύν συναλλαγών μέ την Κεντρική καί Δυτική Εύρώπη, οί δραστήριες παροικίες τών 'Ελληνων τής διασπορΞς, ή άνθιση τύς ναυτιλίας, φέρνουν τούς 'Ελληνες σέ γόνιμη έπι- κοινωνία μέ τόν προηγµένο εύρωπαϊκό χώρο. Οί ίδέςςτού εύρωπαϊκού Διαφωτισµού άπηρε- άζουν πολλούς "Ελληνες λογίους. 'Αποτέλεσµα αύτύς τύς έπαφΞς είναι καί ή είσα€;υγη νέων τεχνικών μεθόδων καί τεχνοτροπιών καθώς καί διακοσμητικών θεμάτων. Σημαντική είναι ή έπίδραση τού μπαρόκ, πού θά τη μελετήσουμε σέ ίδιαίτερο µάθημα. Τρείς είναι οί κυριότερες πηγές θεμάτων τής λαϊκής μας τέχνης: τά παλιότερα Ξρ… γα, οί γκραβούρες καί τά μνηµεία τού λόγου. Τά παλιότερα έργα, μέ τό πρόσθετο πλεο- νέκτηµα τού σεβασμού στό πατροπαράδοτο, παίζουν άνασχετικό ρόλο στίς γρήγορες καί ριζοσπαστικές µεταβολές. Μεγάλη διάδοση είχαν οί εύρωπαϊκές χαλκογραφίες πού µετα- φύτεψαν ένα µεγάλο πλούτο θεµάτων. T6 σύνολο σχεδόν τών άπεικονίσεων μεγάλων µακρι- νών πολιτειών σέ τοιχογραφίες.άρχοντικών {fig Βόρειας 'Ελλάδας προέρχεται άπό τέτοιες χαλκογραφίες. Πολλά θέματα προέρρνται άπό άφηγήσεις,λείκόνες, μεταφορές καί παρομοι- ώσεις παρµένες άπό τήν 'Αγία Γραφή, τά Συναξάρια, την έκκλησιαστικη ύμνολογία, τίς ΄λαϊκές παραδόσεις, τά δηµοτικά τραγούδια καθώς καί άπό λόγια κείμενα. ΒΙΒΛΙΟΓΡΑΦΙΑ: Πόπης Ζόρα= ;Η Γ ο ρ'γ ό ν α ΄ε'ι ς τ ή ν ‘E λ λ η ν ι κ 6 ν Δ α- t κ 'η ν T έ χ ν η ν, 'Αθήνα 1960 . Κίτσου 'Α. Μακρύ: Η η λ ι o p ε ίγτ ι κ η-Δ α… ϊ κ ή Φλέ χ ν η - Η η γ έ ς κ α ί ’E π ι δ ρ α σ ε ι ς, 'Αθήνα 1948 . Μανώλη Χα… τζηδάκη: ‘H’ K ρ η τμι κ ή Z ω γ ρ.α φ ι κ η κ α ί & 'I τ α λ ι κ ή Χ α λ κ 0- γ ρ α ο ί α, 'Ηράκλειον Κρήτης 1947. ΄ . ΜΟΡΦΟΛΟ… ' 'Ο χαρακτηρας τής τέχνης είναι πρόσθετος στά λαϊκά άντικείµενα, πού κατασκευά- ζονται γιά νά καλύψουν πρακτικές η θρησκευτικές &νάχκες. "Ετσι, η πρώτη άρετή ένός άντικείµενου είναι ή λ ε ι τ ο υ ρ γ ι κ ό τ η τ α, ή ίκανότητα νά έξυπηρετεί τίς πρακτικές άνάγκες γιά τίς όποίες δημιουργήθηκε. T6 μεγάλο μυστικό (fig λαΈκύς τέχνης είναι ότι φιλοκαλεύ ύπηρετόντας τή χρεία. 'Η καλαισθητικη φροντίδα δέν έκδηλώνεται µόνο µέ τη διακόσµηση &λλά καί μέ τό όλο σχύμα πού, άν καί καθορίζεται ά€3 τη χρήση του, έχει άνεση καί &ρµονία.΄Υπάρχουν περιπτώσεις όπου η διακόσµηση κάνει πιό £5- χρηστα τά σκεύη. Τά παραπάνω ίσχύουν.καί γιά τά σταθερά στοιχεία τών χτισµάτων, τα… βάνια, πόρτες, κάγκελα, µεσάντρες, λιθανάγλυφα κ.λ.π. Σηµαντικός παράγων πού έπιδρΞ στό διαµόρφωση τού σχήματοςκαί τών διακοσµητι… κών θεµάτων…είναι οί δυνατότητες πού προσφέρει τό ύλικό άπό τό δποίο είναι πατασκευασ… μένο τό κάθε είδος. "Η &ξιοποίςση τών τεχνικών καί αίσθητικΞν δυνατοτήτων κάθε ύλης είναι τό κύριο προσόν τού καλού τεχνίτη. "Ετσι, βλέπουµε πώς τό ΐδι0 διακοσμητικό θέµα τροποποιείται καθώς περνάει από όλικό σέ ύλικό. Τό κυπαρίσι, πιχι &λλοιώς έκ… Gav: εται στην ξυλογλυπτικ6, στό λιΘογλυπτική, τό κέντηµα, τόν ύφαντικη, τη δαντέλ… . . .… , ,, > , ! … λα… τό χαλκουρ…ίαη τό ;οτσαλωτό δάπεδο τόν ένθετική κυλ.π. Ακόμα καί & οπτικδ γω… | ! ( ι : ? # Κ…? 4τ &" …' -…" ",- .... "π, , ϊ»? … ΄.….,….΄.….'-. ' . " ," " " νία; (Τ.-»!) "Η ΟΑζ>.ι.'. 'γ…&'9Ξυι.ζ .)-'ν-…ν΄ώς µε ιρι΄9, τ. ιιΝ.=..-..…-!, …)΄…( :,',Ω ;! : '…ζ:".;ς,, an "(Ξ-).], *… πολογίζονται καί οί βραχύνσεις τής προοπτικής. Νά π;ζ % τεχνική πύυ …;η:ιµςπΟ,εζς:; έπιδρΞ στό μορφή κάθε θέματος. Π.Χ. διαφορετικά αποδίδεται τό ίδιο Θέμα στό "μετρυ- τό" κέντηµα από ότι στό "σχεδιαστό". Τό ίδιο συµβαίνει στα χάλκινα, άν είναι χτυπητά 6 χαρακτό κ.λ.π. 'Ε'όλη διεργασία ένός Θέματος γιό νά μεταβληθεί άπό παράσταση σέ κόσµηµα γίνε… ται µέ μιόν ένιαία διαδικασία πού, γιό λόγους καθαρό μεθοδολογικούς, µπορούμε να τή χωρίσουμε στό τρία βασικό της χαρακτηριστικό, στη σ χ η u a 1 o καί η σ η, δηλαδέ στήν µερική ή δλική &ναγωγή τΞς µορφΞς σέ &πλό γεωμετρικά σχέ- ματα, στήν & φ α ί ρ ε σ η, δηλαδή στην &ποβολή χαρακτηριστικών τής μορφύς πού είναι δευτερεύοντα, περιστασιακά 6 παροδικά καί στήν έ ξ'α ρ σ η, δηλαδή στόν τονισμό µέ τό µέγεθος καί τό γρύ- μα µερικών χαρακτηριστικών λεπτομερειών. Αύτό έκδηλώνεται καί στήν παράσταση τού άν- θρόπινου σώµατος "οπου τό πιό έκφραστικό του μέρος, τό κεφάλι γίνεται μεγαλύτερο &… πό τό Ελλα. 'Επισης, σέ συνθέσεις, ό Ήρωας σχεδιάζεται µεγαλύτερος άπό τά ξλλα πρό- σωπα καί, πολλές φορές, µέ λαμπρότερους χρωµατισµούς. Μερικές φορές η διεργασία αύ- τή φτάνει ώς τήν &ποπαραστικοποίηση, έτσι πού τό όρχικό Θέµα νά μήν &ναγνωρίζεται 'πια καί να έχει γίνει ένα παιγνίδι χρωμάτων καί σχημάτων. Αύτό παρατηρείται κυρίως σέ Θέµατα πού δέν έπιδέχονται πύκνωση % πού-είναι ξένα πρός τίς δπτικές συνήθειες καί τή µορφικύ &ντίληψη τού λαού. Οί δύσκολες συνΘΞκες κάτω άπό τίς όποίες &σκήθηκε & τέχνη κατά τούς χρόνους τής Τουρκοκρατίας δηµιούργησε καί τήν έ π ί φ α σ η π ο λ υ τ έ λ ε ι α ς, δηλα… δή τήν δποµίμηση δυσεύρετων καί δαπανηρδν ύλικύν άπό Ξλλα προσιτά καί φθηνό. ΠαρΞ… «Senna ?) ζωγραφική άποµίμπση δρΘουαρµ&ρωσης. ΒΙΒΛΙΟΓΡΑΦΙΑ: Κίτσου 'Α. Μακρύ: Η o p ο η κ α ί T ε χ ν ι κ ή, "Χρονικό…71" 'Δ8€- να. τού ίδιου: Η έ ε ς Τ ε χ ν ι κ έ ς κ α ί .Η 0 ρ φ έ ς σ τ 6 Χ ε ι ρ o 1 ε χ… ν ί α µ α ς, έφηρ. "το ΒΗΜΑ" 17 Νοεµβρίου 1963. Το ΠΜΠΠΚΟ Ή…ΡΟΚ. Κατά τό 18o αίώνα παρατηρείται όχι μόνο στην 'Ελλόδα µέ καί σίόλη τή Βαλκανι- κή καί τή Μικρά 'Ασία μιά πραγµατική είσβολή τού εύρωπαίκού μπαρόκ. Τό φαινόµενο ea έπρεπε νδ μελετηθεί στό σύνολό του. "Επειδή, όμως, δέν διαΘέτουμε έπαρκύ στοι- χεία γιά όλον αύτό τό χώρο, 06 έπιχειρύσουµε μι& προσέγγιση τού θέµατος μέσα στόν έλληνικό χύρο. ‘H προέλευση τού µπαρόκ δέν είναι % ίδια σ'όλες τίς ελληνικές περιο… χές &λλό έξαρτΞται από τούς πολιτισμικούς καί οίκονοµικούς δεσµούς κάθε περιοχΞς ..…ρ … , … …ο ..… :," µε χωρες της πύρωπης. Αύτου όφειλονται καί οί τοπικές &πχρώσεις του έλληνικου µπα… σ 6 .. … ο » τ.. … | ,… … , … … ροκ. ιτό "Επτανησα προερχειαι από τήν ιταλία, στό Πόλιο, στ Αµπελάκια και στη Δυτική Μακεδονία &πό τό Μεσευρώπη καί ίδιαίτερα τή Βιέννη. Τό συναντούμε οχι μονο Η Ξ.,. .: , , & ο" τ …1» , ΄Όθλ …,…" ια Ε;… ",... . ..! στη διακόσµηση σπιτιου αλλα και στους ρνοδοςους ναούς, παρ ο ο που η ιθµι…Λα…α ε…. . . 1" »… - . "ν …." …. ." ? , , µ,5 …: …) …,"... …, .… …κκΛςσία ειναι δυσιιοτυ προς κανε στοιχιιο που ερχεται απ την μνρυ.ηι ας ση… ι… ., - 7 ! ." .; . . … ώσΟυμε έδω πώς τό µπαρόκ ειναι ξ καλλιτεχνικη έκφραση της ΑνιιαεταρρυΘµισης… :… ." .ιν () . , , : : : . - - - - . τ--υ'.οις, +, οι:ιον=.:υικη ανοδος, ?; αναπτυξη των εµποοι?ιων, ναυτια… να- 11:11:01.2:— τικ5ν κοινωνικΞν στρωμάτων, ή πυ=ν5τερη έπικοινωνία μέ προηγµένους λαούς, πουπςλοΞγ µια γενική αλλαγή στήν ψυχολογία τδν ραγιέδων καί µια καινούργια κοσµοαντίληψη. τά Λ εκφραστικΞ μέσα γίνονται ανεπαρκΞ καί ανοίγει 6 δρόµος για γόνιµη είσαγωγή θα ,αλι νέων µοροδν. Τό µπαρόκ µέ τήν ανησυχία του, τα ευκίνητα φυτικά διακοσμητικά θέµατα, 16 έντονο ανάγλυφο -αντίΘετο απο τα παραδοσιακό Ερεπο "στρωτ6" - ανταποκρίνεται στίς καινούργιες εκφραστικές ανάγκες. ΕΙΒΑΙΟΓΡΑΦΙΑξ Κίτσου "Α. (ακοή: Οί φεγγίτες τών 'Αργοντικ6ν-'Απ6 16 Βυζάντιο 016 Inap6w, Πρακτικά Δ'Συµποσίου Λαογραφίας, Θεσσαλονίκη 1975, σεχ, 177 5. ΠΟΛΕΟΔΟξΠΛ * ΑΡΧΙΤΕΚΤΟΝΙΚΗ Τα ελληνικά χωριά µποροσµε να τα χωρίσουμε σέ τρείς βασικούς τύπους, που & καθένας τους Έχει πολλές παραλλαγές, στόν & π λ 6, 016 σ 6 ν 0 ε τ 0 καί στον Η α- ρ é λ ι ο. 'Ο πρδτος αποτελείται από Ενα κύτταρο μέ κεντρικό πυρΕνα τήν πλατεία &… που συγκεντρώνεται ή κοινωνική ζωή του χωριου, θρησκευτική, έµπορική καί ψυχαγωγι- κή. 'Ο δεύτερος, & σ 6 ν & ε τ ο ς. αποτελείται από δύο, τρία % τέσσερα, οχι αντε… λδς αποκολλημένα κύτταρα, µέ ίδιαίτερο 16 καθένα τους πυρήνα. Πάντως ένα είναι 16 κέντρο τοδ χωριου. 'Ο π α ρ ά λ ι o ; αναπτύσσεται κατά µ6κος τίς παραλίας καί σέ ΄μικρό Βάθος. "Ολα τα κτίρια έχουν πρόσοψη πρός τή Θάλασσα. Δύο είναι οί βασικοί τομείς τΞς αρχιτεκτονικΞς κατά τήν Τουρκοκρατία, & έκκλη- σιαστική αρχιτεκτονική καί 16 σπίτι. 'Υπάρχουν καί αλλες κατασκευές είδικΞς χρήσης, οπως οί βρ6σες, τα γεφύρια, τα αλώνια .... ΄Εκκλησιαστιπή έρχιτεκτονική.Οί εκκλησίες τής Τουρκοκρατίας έφαρμ6ζουν δλους σχεδόν τους τύπους τΞς βυζαντινξς &ρχιτεκτονικΞς, σέ µικρότερες διαστάσεις καί μέ ευτελέ… στερη κατασκευή. 'Ξπικρατοδν, 8µως, οί τρίκλιτες % µον6κλιτες βασιλικές, ξυλ6στεγες Β Θολωτές σέ ποικίλες παραλλαγές. Στά νησιά καί στούς βενετοκρατούμενους τόπους μπεί… νουν καί μερικα φραγκικά στοιχεία, δπως τα δξυκ6ρυφα τόξα, ή έπιμελημΕνη ίσοδομική τοιχοποιία μέ σκαλισμένες πέτρες καί.τά (ταλίζοντα ανάγλυφα. Στά καθολικά τών μονα- στηριδν συνηθίζεται 6 λεγόμενος α0ωνικ6ς τύπος μέ πλαγινοδς ήμικυκλικοδς "χορούς". Σπίτια. Λίο βασικοί τύποι σπιτιών έπισημαίνονται, 6 βορειοελλαδίτικος καί 6 αίγαισ… κελαγίτικος. 'Ο χωρισμός είναι συµβατικός γιατί σπίτια νησιδν δέν ανήκουν.στ6ν αί- γαιοπελαγίτικο καί 16 αντίστροφοο ‘0 βορειοελλαδίτικος δε προς τή γενικξ του µορφή καί τή διάταξη τδν χώρων παρουσιάζει 16v τύπο έκείνο 105 φρουριακοδ πολυόροφου σπι= τιοδ πού εφαρμόστηκε παλιότερα &π6 τους Βυζαντινοδς καί έπικράτησε κατά τήν Τουρκο… κρατία σ'δλδκληρη τήν ήπειρωτικ€ "Ελλάδα καί σέ µερικα νησιά, δπως σημειώνουν οί είδικοί µελετητές. ‘0 αίγαιοπελαγίτικος παρουσιάζει πολλές αντιστοιχίες μέ τον τύπο τού επικρατε στήν κεντρική Μεσόγειο. σ τ' ΄λ µ π ε … Ρι & ή Ο 6! &? Ό Ώ Ό & & ΒΞΒ…ΙΟΓΡΛ6ΙΑ= ολγα "Αστεριάδη: ? 6 ο π ι Γ΄- λ & κ ι α, ΄λθήνα €928. Δ. Βασιλειάδη: Ξ 6 α γ ω γ η …σ τ η ν & ί γ α ι οπ ε … .. ς µ!" … » : . .: ! " .. ..… . λ e: : C ; ι »: ".": ":; ο κ ι τ 6 ":= "6 0 v ι >! το Μ.,… 1935… κ.κ…. Μ…-.ι……ωσμετ…οω και) φ α λ η ν ι α κ &» ο "Α ρ χ ι τ ε κ τ o ν ι κ ή, λ€Πνα 1962ο "Ιω5ννου Κουμαυοδδηε , ι '-- 9 Ν , . ιΞαρατηρησεις;έκι της Αρχιτεκτονικης τινων &&ήνα .€ήνα 1943. Γεωργίου ΉΞγα: Θεσσαλικαί οίκίσεις, Αθηνα 1946. τοδ ίδιου; ;? 'Ξ λ… ι κ ή o c κ : α, 'Αθήνα 1949. τοπ ίδιου: "Η; Δ α τ κ ή κ α 1 o ι κ ε ς τ [> >» :] € 8 Οι ε κ α ν ή σ ο υ, Δοήνα 1949. Νικ. Μουτσόπουλου: T‘6 "Α ρ χ ο ν 1 ι κ 0 C‘ Ο (: Σ ι 6 ρ Η α ν ω λ & κ η σ τ 6 Β έ ρ ο ι α, 'Αθήνα 1960. Τρί ίδιου: Κ α - σ τ ο ρ ι &, Τ'ά 'Α ρ χ o ν τ ι κ &, 'ΑΘήνα 1962. 105 ίδιου: ‘Hf Δ α ί κ ή ΄Α ρ- & χ ι τ ε κ τ ο ν ι κ ή Η ς B έ ρ o 1 a ς, 'ΑΘδνα 1967. 106 ίδιου: Σ π ί 1 1 α τ Ξ ς Χ α λ κ ι δ ι κ 5 α, 'λΘήνα 1968. 'Αργόρη Πετρονώτηι Ο ί κ ι σ ο ο ί κ'α ί 'Ο ρ ε ι ν 6 P 0 p 1 υ ν ί α , 'Α ρ χ ι τ ε κ τ o ν ι κ ά M ν η μ ε ί α ο τήν Η 'Αοήνα 1975. Πάνου- ΠικολΞ Τζελέπη: Δ ω Έ κ=ή ‘E λ λ η ν ι κ 6 'Α ρ χ ι τ ε κ τ 0- ν ι κ ή, 'ΛΘήνα 1971. 'ΑγγελικΞς ΧατζημιχάληιιΛ MAISON σπορους, 'Αθήνα 1949. β΄. AIGOI‘AYTITIKH - EYAOI‘AYHTIKH 'H έλληνικ6 λαϊκή λιθογλυπτική τοό 1Θου καί 190υ αίώνα περιορίζεται σέ χαµήλά ανάγλυφα πού είτε κοσµο6ν λίθινα αρχιτεκτονικά µέλη είτε έντοιχίζονται σέ διάφορα σημεία τής τοιχοποιίας. Οί λιθογλίφοι, οί "πελεκάνοι" όπως τους έλεγαν τότε, ανή- κουν συνήθως στίς κοµπανίες τών χτισταδων μαζί µέ αλλες είδικότητες από μαστόρους. 'Η τεχνική τους ξεκινάει από ίσλαµικξ πρότυπα αλλά πλουτίζουν τό Θεματολόγιό τους ικαί µέ αλλες παραστάσεις, όπως ανρρώπινες μορφές, ακόμα καί απόπειρες προσωπογραφίας. τα βασικά θέµατα είναι'τό &νθοδοχείο, τό κυπαρίσι, ή σχηματοποιημένη έκκλησία, µορ- φές αγίων, πουλιά, ζδα, σταυροί, "ήλιοι, δικέφαλοι αετοί καί κλιματίδες. "Ενα ένδι- αοέρον είδος λιθανξγλυφου είναι οί΄κτητορικές έπιγραφές σ'έκκλησίες καί σπίτια, μέ έσώγλυφα Η έξόγλυφα΄γράμµατα καί λογής διακοσμητικά. BE ψηλό ανάγλυφο είναι καµωµέ… νες οί αίνιγματικές ανθρώπινες μάσκες που προβάλλουν σέ τοίχους σπιτιών καί έκκλη… σιδν, για τίς δποίες δίνονται διάφορες έξηγήσεις πού καμµιά τους δέν είναι δριστική. "έ έκκλησιαστική ξυλογλυπτική ασχολήθηκε µέ τήν κατασκευή τέμπλων, δεσποτικδν θρ6νων καί είκονοστασιδν. T6 ψηλό ξυλόγλυπτο τέµπλο έμφανίζεται στήν "Ελλάδα κατά τόν 166*αίώνα καί πιθανόν προέρχεται από τήν περιοχή 106 Νόβγκοροντ τ6ς Ρωσίαςτ T6 παλιότερο γνωστό χρονολογηµένο τέμπλο βρίσκεται στήν έκκλησία του 'Αγίου Νικολάου 016 Βελβενδό Κοζάνης κι έγινε στα 1591. Τά πρδτα ξυλόγλυπτα τέµπλα είναι τα λεγόμε- να "στρωτ&", στα οποία κυριαρχο6ν συμβολικό Θέματα σέ χαµηλό ανάγλυφο… 'ΛΒγότερα, καί κυρίως από τα µισά το8 180υ αίώνα ή τεχνική γίνεται τολμηρ6τερη, 16 ανάγλυφο ένα τουσ µέ διαµπερή κενά ανάµεσα στίς μορφές καί τό Θεµατολόγιο πλουτίζεται μέ σκηνές από τήν 'Αγία Γραφή, τα Συναξάρια καί λαϊκές παραδόσεις. "Επίσης µέ δύναµη καί παλ- µό αποδίδονται είκόνες από τή φύση καί τήν καθημερινή ζωή. Σέ µερικές περιπτώσεις τό ανάγλυφο πλουτίζεται μέ χρώµατα. ΕΞ όλη αίτή τή φάση είναι φανερή & έπίδραση τοΞ ευρωπαϊκοδ µπαρδκα , "Η ξστική ξυλογλυπτική παρουσιάζεται κυρίως στα δραστήρια δμιαστικ& Εµπορικά καί βιοτεχνικά κέντρα τΠς Έδρειας "Ελλάδας καί τ5ν νησιδν. Στολίζει, µέ φυτικά πο… μ0ϊ€βα, τόσο τά σταΘερα στοιχεία τοσ σπιτιοσ …ταβάνια, πόρτες, µεσόντρες, Χέν- s …' .. ".: δι .€-… ,. . ::ξλα… 56€) Με": ΐε λζΥεστά έπιπλα 7:06 χρησιµο;ζοιΟυσαν 13055! '" σπαµν…τια, λασζΐΞλλεζΞ GO“. | 3 ποιµενικΞ ξυλογλυπτική είναι κυρίως τέ:νπ τω; ΒοσκΞν, που γεμίζουν :ίς nu— κριξς ώρες της έναγκαστικΞς τους µοναξιάς σκαλίζοντας μικροαντικείμενα. ?κλίτσες, ρόκες, κουτάλια, πιρούνια, σφραγιστερά, πίπες, βελονοΘηκες, σοοντόλια, χαράζονται μέ πολύ άπλά έργαλεΐα, συνήθως Εναν σουγιΞ, άλλα τό αποτέλεσµα είναι αξιόλογο. 'Η ναυτική ξυλογλυπτική άνθησε στά µεγάλα ναυπηγικά κέντρα της 'Ελλάδας. "Έργα της είναι κυρίως άκρόπρωρα με μορφή γυναίκας, ανάγλυφες ξπιγραφξς πλοίων καί σκαριά, δηλαδή µικρογραφίες πλοίων. ΒΙΒΛΙΟΓ?ΑΦΙΑ= Νίκου Γρηγοράκη: Λ α ? κ ά m υ λ 6 γ λ υ π τ α. Τρίπολη 1978. Νικολ. Φωκά Κοσµετάτου: τα Φ'ξ μ π λ α έν K ε φ α λ η ν ί α, 1972. Δηµ. Σταμέλλου: T ό T έ μ π λ o 1 o 6 "Α η N ι κ 6 λ α Σ τ 6 P‘a λ α ξ ε ί δ ι κ α ί ό T ε χ ν ύ «: η ς τ ο υ, 'ΑΘήνα 1973. 'ΑγγελικΗς Χατζηµιχάλη: τα περιπου sun 13013, Μισή… 1950. K£1oou>'A. Μακρη= 'Η… Ξ υ λ o γ λ υ π τ ι κ ή τ ο 6 Π η λ ί o υ, Βόλος 1958. τοσ ίδιου: 'Β λ λ η ν ι κ & Δ α ϊ κ & κ α ί Η ε τ α β υ ζ α ν τ ι v i Ξ υ Ν δ'- γ λ υ π 1 a, "Αθήνα 1962. "Αντ. Φαρμακιώτηι T ά T'é α κ λ α τ & ν 'E κ κ λ η σ ι- & ν τ o 6 Α ι 8 α 6 ί o υ , Λιβάδι 1977. Βικτωρίας Νικήτα-Σκαρτάδουι T 6 Η σ=ν α- σ τ filo ι ,1 η ς M π ο υ ν ά τ σ α ς κ α ί τ ά Δ ι 0 α ν ά γ λ υ φ ά τ ο υ, Θεσ- σαλονίκη 1977. τ6ς ίδιας: 'ο Γ λ 6 π τ η ς Η ί λ ι…ο ς σ τ 6 ν Φ 6 π 0 τ o υ, περιοδικόΛΡΜΟΛΟΙ, Αδγουστος=Δεκξµβριος 1977, σελ.47. 'Επίσης στήν ξκδοση τΞς 'ΕΘνικης Τραπέζης της 'Ελλ&δος " N ε o ε λ λ η ν ι κ ή X ε ι ρ o τ ε χ ν ί α" τά άρθρα "ΔιΘογλυπτική" της Πόπης Ζάρα καί "Ξυλογλυοτική" του Κίτσου Μακρή.… ?. ΖΩΓΡΑΦΙΞ 'Η" & γ ι o γ ρ α φ ί α, συντηρητική από τη φάση της, συνεχίζει τη βυζαντινή παράδοση σέ χειροτεχνικό ξπίπεδο. "Οπως πολύ σωστά παρατήρησε & Μανώλης Ξατζηδάκης, Οί &γιογράφοι του 180υ καί του 19ου αίωνα είναι χωρικοί. Στίς έπιγραφξς των Εκκλη- σιδν συναντοδμε &γιογράοους χωρικούς από τους Χιονιάδες, τό Καπξσοβο, τη Ξαμαρίνα, τή Γαλάτιστα, τό Φορτόσι, τή Δράκια καί άλλα χωριά. Φυσικά καί από τό Λγιον "Ορος. XE μικρές δμάδες περιτρΞχουν τον Ελληνικό χωρο καί τοιχογραφοσν έκλλησίες χωριδν καί μοναστηριδν. Πολλοί από αύτούς τό χειμωνα έργάζονται στά χωριά τους καί δτοιμά… ζουν φορητές είκόνες που τίς πουλοδν κατά τίς περιοδείες τους. 'Επιδράσείς από τή δυτικοευρωπαΞκή ζωγραφική συγκερασμ€νες µέ βυζαντινά στοιχεία καί λαϊκή διακοσµητι… κή αντίληψη χαρακτηρίζουν την αγιογραφία της Ξποχης. 'Ενδιαφ€ρουσες είναι οί σκηνές με διδακτικό…ηΘικολογικό περιεχόμενο, καθώς καί οί σκληρές τιµωρίες τόν άμαρτωλδν στοάς νάρθηκες καί πιό σπάνια στους γυναικωνίτες. Ζωηρή φαντασία καί εκφραστική τόλ… µη δίνουν μιάν ίδιαίτερη δύναμη στά έργα αυτά. "Από τά μέσα του 18ου αίώνα καί πέρα Έχουµε Ενα πληθος από ζωγραφικές διακοσµή… σεις σπιτιδν στή Σιάτιστα. την Καστοριά, τ'Αµπελάκια, τό Πήλιο, τό ΜόλυΒσ Μυτιλήνης, τά Ζαγοροχώρια κ.λ.π. Είναι κυρίως απεικονίσεις μεγάλων λιμανιών της Μεσογείου %Κω… σταντινούπολη, Βενετία. Καλκίδα… "η άλλων πόλεων …Βιδννη, Φραγκφούρτη… πού άπλ&νον… ται σέ ζωγραφική φρίζα ψηλά στούς τοίχους του δυµάτιου όποδοχΞς τόν σπιτι6ν. Σπανιόω τερα βλέπουµε πολεµικές σκηνές;Ξ προσωπογραφίες %ρΞων. Πολύ συνηθισμένο €Ξµα είναι ξ ξν0οδοχεζα σέ ποικίλες παραλλαγές, τού τά συναντοΠ;ς επίσης 1ξίς ποδιά: "τα …΄-- πλων. Τά περισσότερα άπό τά θέματα προέρχονται άπό χαλκογραρικά πρότυπα. Πίνακες ζωγραφικής Ξχουµε σίγουρα άπό τήν τρίτη δεκαετία 105 19ου αίόνα. Οί πιό γνωστοί είναι οί ίστορικές σκηνές άπό την 'Επανάσταση το6 1821 πού ζωγράφισε δ άγο- νιστής Παναγιώτης Ζωγράφος μέ τά παιδιά του γιά νά συνοδεύσουν τά άπομνημονεόµατα τοδ Στρατηγοδ Μακρυγιάννη. Πίνακες σε πανί, χαρτόνι, τενεκΕ κ.λ.π. εκανε καί ό Θεό- φιλος, γιά τόν δποΐο δά μιλήσουµε ίδιαίτερα. 'Από τά μέσα τοσ 19ου, κυρίως, αίώνα άναπτόσσεται καί ή πλοιογραφία, μέ παραγγελίες τόν καραβοκόρηδων. 'Ενδιαφ€ρουσες περιπτώσεις είναι οί συόΐασµοί ζωγραφικΞς μέ τή λιθογλυπτική % την ξυλογλυπτική. ΒΙΒΛΙΟΓΡΑΦΙΑ: Σπόρου Βασιλείου: P a λ α ξ ε ι δ ι ώ τ ι κ α Κ α ρ ά β ι α, 'Αδήνα 1934. Βασ. Λαοόρδα: "Β'ν α ς A α !! κ 6 ς Z ω γ ρ ά ο ο ς τ o 6 Η α κ ε 6 ο ν ι- κ o σ 'Α γ & ν o ς ,'ΑΘήνα 1962. Ρ. Μελετόπουλου: E ί κ o ν o γ ρ α φ ί α 1 o 6 2 1, 'Λθήνα 1971. "Αγγελου Προκοπίου: T 6 E ί κ 0 σ ι έ ν α σ τ 6 A α !! κ ή z ω- Υ ρ α φ ι κ ή τ ο υ, 'λΘήνα 1940. Γιώργου Σαματοόρα= Δ ώ δ ε κ α A a ί κ 0 ί Z …… Υ τ Ό άφοί,'ΑΘήνα1974.Κ.Γ.Σταλίδηι 'Βδεσσαίοι Ζωγράφοικατά Δ ι ά ρ κ ε ι α τ η ς T o υ ρ κ ο κ ρ α τ ί α ς, "Έδεσσα 1973. Κίτσου ’A. Μα… δι κρΗι 'Ο Z ω γ ρ ά φ o ς θ ε 6 φ ι λ'ο ς σ τ 6 Π 6 λ ι ο, Βόλος 1939. του ίδιου: λ α ϊ κ έ ς Z ω γ ρ.α φ ι έ ς σ 1 6 M o ν α σ τ ή ρ ι τ o 6 "Α η A α υ ρ ό ν - 1 η, Βόλος 1947. τοδ ίδιου: Δ 6 0 A a ϊ κ o ί Z ω γ ρ ά φ o ι, Βόλος 1952. 'Εθνι… κης Τραπέζης τάς 'Ελλάδοςε Σ…τ ο χ α σ μ ό ς Η a π ρ υ γ ι 6 ν ν π, χ ε ί ρ Π α - ν α γ ι ώ τ η Z ω γ ρ ά φ o υ, "Αθήνα 1976. 4 8. ΧΙΟΝΙΑΔΙΤΕΣ ΖΩΓΡΑΦΟΙ Είναι γνωστό πώς κατά την Τουρκοκρατία πολλά έλληνικά χωριά είχαν ξξειδικευΘεί σέ μιά µορφή δραστηριότητας, όπως & Πυρσόγιαννη στην οίκοδομική, τό Πεντάλοφο στην λιθογλυπτική, τό Μέτσοβο στην Ξυλογλυπτική,.η Πορταριά στη Μεταξουργία, οί Καλαρρδ- τες στην χρυσο-ασηµουργία κ.λ.π. T6 μικρό όρεινό χωριό της 'Ηπείρου, οί Χιονιάδες, σήµερα μέ µόνο 12 µόνιµους κατοίκους, Ξβγαλε πάνω άπ6160 γνωστούς ζωγράφους µέσα σέ δύο αίδνες, άπό τά μέσα 106 1800 µέχρι τά µέσα πρό 2006. Παλιότερα, στά κοντινά χω- ριά λέγανε: "Χιονιαδίτης είσαι; Ζωγράφος είσαι",Θά μελετήσουµε, λοιπόν, ίδίαίτερα τό χωριό αότό καί τοός ζωγράφους του, πού 16 Έργο τους είναι σκορπισµένο στόν "Η= πειρο, τη Δυτική Μακεδονία καί τη Θεσσαλία. ' Οί ζωγράφοι τόν Χιονιάδων δέν συγκρότησαν ίδιαίτερο ξπαγγελματικό σωματείο, "σ… πως άλλοι τεχνίτες σέ πολλές περιοχές της 'Ώλλάδσς, άλλά όταν χωρισαένοι κατά πα… τριές, μέ κοινότητα καταγωγής άπό πατέρα. Τρε'ι'ς όταν οί πατριός % φάρες αότΞςε οί Πασχαλάδες, οί Μαρινάδες καί οί Τσατσαζοι.ΚαΟεµιά τους είχε τό ίδιαίτερο δργαστήριό της, όπου γινότανε καί ή μαθητεία των νέων. Έτά δργαστήρια αδτά έτοιµάζονταν κυαζ… ως φορητές είκόνες σέ σανίδι.Κατά µικρές όμάδες ξεκινοΠσαν άπό τό χωριό τους καί &ναλάβαιναν όχι µόνον &γιογραφίσεις έκκλησιων άλλά καί διακοσµήσεις σπιτιδν μέ το… πία, προσωπογραφίες, νεκρές φύσεις καί λογΞς άλλα διακοσµητικά. ? -, … .. Σπουδας6τςροι άπό τούς χιονιαδίτες ζωγράφους ηταν δ κωσταντινος Μαρινας, πού ωγράφισε στό σπίτι το5 φιλικο5 Κωσταντίνου Ράδου στό ΤσεπέλοΠο τούς γάαους τον .ς… ο"! , ο …' .. ,-.. πολξοντα καί σκηνές από τους ναπολεόντιους πολέµους, 6 fii;;¢H;\ κακός, πρι άγιογραφία 106 νεοµάρτυρα 'Αγίου Γεωργίου άπό τά Γιάννινα μόλις 13 µέρες µετά τό &, νατό του καί δ Παγώνης πού δούλεψε κυρίως στό Πήλιο άπό τα 1801 ώς τά 1838. O Haw}— νης είναι ή πιό ενδιαφέρουσα φυσιογνωμία, άν καί παρουσιάζει ανισότητες. Διακρίθηκε κυρίως σάν τοπιογράφος, όπως καί ό γιός του "Αθανάσιος πού πέθανε την τελευταία εί- κοσαετία του 19ου αίώνα. ΒΙΒΛΙΟΓΡΑΦΙΑ: Δημ. 'Αγραφιώτηι 'Ο Σ ι ο ν ι α 6 ί τ η ς Z ω γ ρ ά φ ο ς M 1 χ α- ή λ Z η κ ο ς κ α ί ή Σ υ ν τ ρ φ ι ά τ ο υ σ 1 6 M ε τ α ξ ο χ 6 ο ι 'Α γ ι- E ς, 'Ιωαννινα 1977. Κίτσου 'λ. Μακρηι A60 A α ί κ ο ί Z ω γ ρ ά φ ο υ, Βόλος 1952. Γεωργίου Π α ϊ σ ίουε 'A γ ι o γ ρ α φ ί α κ α ί 'Δ γ ι γ ρ ά φ o ι τ 6 ν Χ ι 0— v.1 6 6 ω…ν , "Ιωάννινα 1962. 'Η μ ε ρ o λ 6 γ ι o 'Βταιρείας Παπαστράτου 1973. 9. θΞΟΦΙΛςΞ . 'Ο γνωστότερος, καί εξω άπό τά σύνορα της "Ελλάδας, λαϊκός ζωγράφος είναι άσφα… λως 6 Θεόφιλος ΓΣ Χατζηµιχαηλ. Γεννήθηκε γύρω στά 1870 στη Βαρειά Μυτιλήνης. "Εφηβος άκόµα Έφυγε γιά τη Σμύρνη, πού είχε τότε Εντονο ελληνικό χρωµα, κι Exec κάνει έπάγγελ… µά του τή ζωγραφική. Δε σώζονται εργα του αυτης της περιόδου γιατί μεσολάβησε ή γνω- στή καταστροφή 106 1922. Στά 1897 Ερχεται στην ελεύθερη 'Ελλάδα, εθελοντής στόν πόλε- μο αδτΉς της χρονιάς. Μένει στό Βόλο καί στό Πήλιο ως τά 1927 καί ζωγραφίζει μέ ακού- ραστη δραστηριότητα τοίχους από μικρομάγαζα καί σπίτια, καθώς καί πίνακες σέ χαρτό- νια, πανιά, σανίδια καί τενεκίδες. Φτωχός καί καταφρονεμΕνος, ζεί µέσα σε μεγάλη άθλι- ότητα. Στά 1927 φεύγει γιά την πατρίδα του Μυτιλήνη , συνεχίζει κι εκεί 16 Έργο του κάτω από τίς ίδιες δύσκολρς συνθήκες καί στίς 21 Μαρτίου 1927 πεθαίνει άπό τροφική δη- λητηρίαση. Λίγα χρόνια πρίν από τό θάνατό του γνωρίζει τό εργο του 6 µεγάλος 10x10— κρίτης Στράτης ίΕλευΘεριάδης, γνωστός στό Παρίσι καί σ'δλον τόν κόσµο ως TERIADE, καί άπό τότε αρχίζει ή αναγνώριση τ6ς αξίας τοπ φουστανελλΞ αυτου ζωγράφου.Διαπρεπείς "Ελ… ληνες καί ξένοι τεχνοκρίτες του αφιερώνουν ξνΘουσιαστικά σχόλια, όργανώνονται έκθε- σεις Έργων του στην 'Ελλάδα καί τό 'Βξωτερικό καί τόν Αδγουστο του 1965 εγκαινιάζεται µέ μεγάλη επισημότητα τό Μουσείο Θεοφίλου στή Βαρειά Μυτιλήνης.'Υ πϊρξαν, δρως, καί σφοδροί επικριτές του Έργου του, ποό δεν 105 αναγνώριζαν την παραµικρή έιτζ. T6 Ξργα 106 Θεόφιλου είναι τοπιογραφίες, µυθολογικΕςΠπαραστάσεις, σκηνές από την 'Επανάσταση τοσ 1821, ρωπογραφικά θέματα, μερικές προσωπογραφίες καί λίγες &γισγραοί… ες. Πρότυπα του είναι λαΐκ€ς λιθογραφίες, καρτ-ποστάλ, είκονογραφήσεις λαϊκών εκδό- σεων, φωτογραφίες κ.λ.π. Ξεκινώντας από τοσο ταπεινές &φετηρίες δηµιούργησε "ενα ναν… µαστό Έργο όπου "κοιτάζει΄τδν κόσμο µέ την άγν6τητα των γαλανδν µατιΞν 100". HE μιά µοναδική εύαισΘησία στό χρ5υα αποδίδει τους &πιαστους τόνους τοδ έλληνικοδ τοπίου. "Έργα του, έκτός από τό Μουσείο Θεοφίλου, βρίσκονται 016 Μουσείο 'ΕλληνικΞς;ΛαϊκΞς Τέχνης στήν 'Α0ήνα, στίς Συλλογές "Εμπειρίκου καί Ηακρ6 καί σε πολλούς συλλέκτες. Ευ… νολικό έργο του είναι οί τοιχογραφίες 016 σπίτι τοξ Γιάννη Κοντο5, στόν "ανακασια "α… νω Βόλου;Ο "Ή - -- υ…, » ..ι' …' , . ., … . , ..,- ,,. . ΒιοΛΙΟΓΡΑυι…ε 'υδυσσέα 'µλατηι '0 Z … γ ρ...ά ο 0 c G € 6 9 λ Φ ς, ΞΞπΝα 19?3… λα - … -τ-'?- «-΄ "" 1.3; .- ; .2' ,. ή …' .. * . .ς …ρααε…ης .ης οΛ……οος, επι'εΑεια χιςν.η Έσαρουχη; & € 0 ? ; Α ο ς? ,Αύξνα 1966. Γ.Κ.Κατσίμπαλη= B ο & λ ι o γ ρ α φ ί α Η ε 6 ο ι λ ο υ Ρ. Χ α ε ζ η u ι- Κ α ή λ, 'Αθήνα 1955. 'Η; Λαµπίρηι 'Ο Z ω γ ρ ά φ ο ς Θ : ό φ ι λ ο ς σ τ 6 Σ μ ύ ρ ν η, 'λδήνα 1973. Κίτσου 'λ. Μακρή; '0 Z ω γ ρ ά φ o ς Θ ε 6 φ ι λ 0 ς σ τ 6 Η ή λ ι ο, Βόλος 1939.'Επίσης στό Α'τεύχος τής σειράς " ΕΛΛΗΝΕΣ ΖΩΓΡΑΦΟΙ " τού έκδοτικού οίκου "Μέλισσα" τά άρθρα: Κίτσου Κακρή "Θεόφιλος" καί "Αγάπης Καρακα… τσάνη " 'Η|ζωγραφική τού Θεόφιλου". 'ΑΘήνα 1974. 1ό. Η ΛΑΤΚΗ ΤΕΧΝΗ ΥΕΝ ΚΑΣΟΥ ΚΑΙ “PH? ΚΑΡΠΑΘΟΥ 'Η 'Ελλάδα έχει ένα πυκνότατο πλέγµα νησιών, κυρίως στό Αίγαίο Πέλαγος. Τά νησιά αύτά ανέπτυξαν έναν ίδιότυπο λαϊκό πολιτισμό, τού δποίου ή γνώση είναι πολύτιμη γιά , τήν κατανόηση τού συνόλου τής έλληνικής πολιτιστικής κληρονομιάς. 'Ξπειδη μέσα σέ Ξ- να µάθημα δέν είναι δυνατό νά έξετασθεί στό σύνολό της ή νησιώτικη λαϊκή τέχνη, έχουν έπιλεγεί δύο άπό τά Δωδεκάνησα, ή Κάσος καί ή Κάρπαθος, έπειδή &ποτελούν χαρακτηριστι… κά της δείγµατα άλλά καί γιατί δέν έχουν δποστεί τουριστική άλλοίωση στό βαθμό πού , , Τ , , … , , ΄ ην ύπέστησαν άλλα νησια. Ειναι χαρακτηριστικό πως ένω έμειναν έπι πολλους αίωνες , 6 Χ Ω! τω άπό ξένη κατοχή καί ενσωµατώθηκαν στό 'Ελληνικό Κράτος μετά τό δεύτερο παγκόσμιο πόλεµο,8ιατήρησαν ανόθευτη τήν έλληνικότητά τους. 'Η παράδοση στά νησιά αύτά είναι &… κύμα τόσο ζωντανή πού έχει τή δύναµη νά άνανεώνεται, νά πλουτίζεται καί νά προχωρεί σέ χρήσεις σύγχρονων µεθόδων καί ύλικων, πού όµως ένσωµατώνονται δµαλά στόν κορµό τής παράδοσης. Αύτό δέ σημαίνει, βέβαια, πώς*στίς πρωτεύουσες κυρίως- δέν άρχισε η δια- δικασία καταστροφΞς τού τοπικού ύφους.Πρός τό παρόν, όμως, αύτή ή διαδικασία δέν Ξχει προχωρήσει τόσο ωστε νά παραµορφώσει τόν κατοικηµένο χωρο. Χτά χωριά διατηρούνται καί κατοικούνται πολλά σπίτια μέ τήν παραδοσιακή άρχιτεκ… τονική µορφή, έπίπλωση καί διακόσµηση καί στό χωριό "Ήλυμπος τής Καρπάθου πολλές γυ- ναίκες, ακόµα καί νεότατες, φορούν τήν τοπική λαϊκή φορεσιά. 'Η ντόπια µουσική, µέ βά- ση τή λύρα, έξακολουθεΐ νά τέρπει τούς κατοίκους καί νά τούς συντροφεέει στίς κοινω- νικές καί οίκογενειακές χαρές.'Η τοπική λαλιά, μέ τήν ύπέροχη µουσικότητά της, άντη- χεΞ στούς δρόµους, στά σπίτια καί στά καφενεία.΄Ακόµα καί 6 νεοκλασσικισμός, πού κατά τίς τελευταίες δεκαετίες τού 190υ καί τίς πρώτες τού ΖΟού αίώνα άπλώνεται σ΄όλόκληρη τήν 'Ελλάδα, στήν Κάρπαθο καί τήν Κάσο έχει προσαρµοσθεί στό ύφος πού προΌπήρχε. ....---…..……- 'Λθήνα 1981. ΄Λθηνάς Ταρσούλη: Δ … δ ε κ ά ν η σ α, ΄Αθήνα 19

επτά Μαΐου 1987 F40 των παλαιού κτιρίου Φιλοσοφικής Σχολής Αριστοτελείου Πανεπιστημίου Θεσσαλονίκης. αναγορεύσει σε επίτιμο διδάκτορα τοπική πιο μακρύ. να συνεδριάσει. με μόνο θέμα. σε ετοιμότητα. του κύριου και του Μακρύ. το τμήμα ιστορίας και αρχαιολογίας της φιλοσοφικής σχολής του Αριστοτελείου πανεπιστημίου Θεσσαλονίκης. στη συνεδρίαση της 24 ωρο τα. ύστερα από πρόταση της καθηγήτριας κυρίας. αλλά ισχυρή είναι και η πηγή των δηλαδή. να αναγορεύσει σε επίτιμο διδάκτορα. τον κύριο και το μακρύ. στην ίδια συνεδρίαση. του λιμανιού. δείτε εδώ τα μιας κυριακή είμαι εκτός. να εισηγηθεί για το κόμμα. παρακαλώ για να κάνετε. κύριε υπουργέ. έπειτα διευθύνει την. Κίτσου μακρή. 1000 937987. 50 χρόνια ολόκληρα κίτ μα τι ακούγεται μαθαίνει τι κάνουμε για τη ΝΔ για να γίνει. όνομα. παιδικά για. ελληνικό. ακόμη ανάμεσά μας αναγνωρίζουμε τις ένα γλυκού οίνου. φυσιογνωμία του Ευθύμη Κουλούρη. όπως διαμόρφωση τέχνη του παραδοσιακού μας πολιτισμού. δίνουν οι ναοί. αυτό είναι το πεδίο δράσης. το πεδίο έρευνάς του Κίτσου μακρή. τόνο λαοί τέχνη χρησιμοποιεί τα ίδια μέτρα μέχρι τότε θα έχει συμβάλει σημασία δηλαδή. σύνολο. ετών ελληνική δημιουργία κατά την περίοδο που η. σε εργατικά οίκων δείχνουν αρχιτεκτονικής. χειροτεχνία εκτός από μέρη και πολλοί φοιτητές εξαιρεθεί. όπως λόγου χάρη το δυτικότερο βέβαια. και κάνει. κλειδιά. ναοί και MVP της. δουλειές κι άλλο. ασχολείται ιδιαίτερα με τις πιο πρόσφατες μελέτες έχουν. τους χιόνια έχει πρόγραμμα 1981. δύο μελέτες του 1986. ειδικότερα τη δευτέρα πήραν. θέλει και τι λέει το Drive οι λίγοι ευρωπαίοι και καλλιτεχνικές σχολές. ΕΛΠΕ δύο λοιπόν πλοίων του ελληνικού λαού γενικό. είναι από τα λιγότερο μελετημένα και παλαιά λαογραφίας μας. και δεν είναι δύσκολο να καταλάβει και. για τον Έλληνα ανάλογα. που κλείνει το μάτι για 9 εντολές. δίνεις. λέει η τέχνη δεν παρουσιάζει μεγάλο μια. OLED TV κανείς στον χώρο της. αχνάρια θέλει ήρθε η ώρα. πηδάει. ελληνική λαογραφία. σε γαλλικά ΜΜΕ ποιότητας υδάτων τα παρακάτω μην νικόλαο. δυο-τρεις ιδιαίτερο πάντα από. ανέφερε κάνει τα γεωμετρικά μηνύματα. κλείνει. εκτιμάται πως θα τα κατάφερνε με ένα το μεσημέρι και θα αναλάβουν στοιχείων μέχρι εκεί που. για να έχουνε καεί του και την προέλευση των Σαρακατσαναίων από τους καλλιεργούν την ανακηρύχθηκαν από. το δικέφαλο αετό. ξυπνά τα όνειρα τη μεγάλη ιδέα αλλά φαινόμενα που εντάσσονται και πάλι λαϊκή τέχνη δεν προσφέρονται. την έρευνα. τον επιβίωναν. ότι σ ν δεν ακουμπούν. είχε καεί και επίσημης ελληνικής λαογραφίας. που είχα την ανάγκη να υπάρχει είτε αυτά είναι πιθανά και τα. με πολύ φυσικότητα όποτε τη λαϊκή τέχνη. στο πλαίσιο όπου πραγματικά μη. στο πλαι σιο παραδοσιακού μας πολιτισμού. με εξηγηθεί με τους φόβους του ιστορικού χώρου του Νέου Ελληνισμού. ήταν επαγγελματίες στην αγορά που δεν έχει καν το ΣΔΟΕ να ξεκόψει από την. μα απλώνουμε ένα έναν τρόπο σκέψης της ηθικής πειθαρχίας 9 με. εξυφαίνονται να πεις πολλά ασφαλώς αλλά και για το λόγο αυτό τον μη κάνει εντός των τειχών της επιστήμης του. πορεία έχει κατοχυρωμένη την αρμοδιότητα ο κίνδυνος θα είχε λυθεί με πολύ μακρινό. κοίτασμα δεν επιστημών λαογραφία. ήταν και. με μεγαλύτερη 9 που έχουν γράψτε μια κριτική το ακαδημαϊκό μανώλη τεχνικά. με 9 νέοι μέλη έργα τέχνης του καλλιτέχνη και εγώ. σημαίνει απώλεια μέρους. χρειάζεται να κρίνει για να πείσει τον κόσμο γύρω του ΠΟΕ είναι πραγματικότητα και αυτό είναι πολύ πιο εύπεπτο. από τον επιστήμονα τα μηνύματα των καιρών. ανταπόκρισή τους στις ανάγκες της εποχής αν κάνουν Μ2 με τιμή 900. τον είχαν ανταποκριθεί και την έννοια του τόπου δεν σας. που έρχεται όπως και εγώ με πλήρη πλήθη αλλά το κείμενο μου τίθεται πείθεις πρώτα. μεθάει από το νερό μετά από μια νύχτα από τη γνωστή διαδικασία που οδηγεί το έλλειμμα στα. το πλεονέκτημα του μπους το ίδιο πλεονέκτημα είναι η αμεσότητα της είτε από ένα αίσθημα ανασφάλειας. που μια μάχη μεταξύ τέχνης και ευχήθηκε με κοινωνικοί λειτουργοί. τώρα δεν έχει κατοχυρωμένη την αρμοδιότητα όπως είπε στην. οι απόψεις που διατυπώνει στο έργο του δεν έχουν το κύρος της αυθεντίας βρίσκονται συνεχώς υπό κρίση. και τον ερασιτέχνη δεν υπάρχει επανάπαυση επίσης. του ερασιτέχνη είναι μόνο. δεν ανήκει σε μια συγκεκριμένη σε μια συντεχνία που υποστηρίζει εκείνο που παραμένει. και να μην είναι απλώς λέει αν δεν έχει στο νου του παράγουν έργο παρά μονάχα την αισθητική απόλαυση. που του προσφέρει η ενασχόληση με ένα μικρό κατά κανόνα ακόμα είστε. το λέει η άννα παραλία μείον δεν είναι τίποτα σοβαρό. πάνω από ερασιτέχνες πίσω της την αναγκαιότητα του έργου. όταν θέλει να κατοχυρώσει την άποψή του και να έχει διακοπεί ώστε να γίνει η δεύτερη. τότε το σοβαρό. ανάμεσα. στην πληρότητα ποινική χαρακτήρα δημιουργίας βασικό πλεονέκτημα του εντάσσεται. και στερεί δημιουργείται από την ανασφάλεια. σωστά θυμίζετε με έναν μόνο χρόνο. μο νο και κρήτη ενώ για όταν εκείνη τρώει λιγότερο για τα πράγματα. ι ν έχει ευθεία μια πανεπιστημιακή η λίντα nine το ότι εκείνος δεν έχει. μια έρευνα για να βάλει μια μελέτη για να αναλάβει. και ούτω καθεξής. το συγγραφικό έργο η πιο μακρινή είναι εντυπωσιακό 1939. δημοσιεύει το πρώτο του βιβλίο. ο ζωγράφος θεόφιλος στο Πυλί. στα μόλις. τη γνωριμία. της πνευματικής μας πρωτοπορίας. εποχής. με την παράδοση. το ρόλο κλειδί ο δημήτρης Ευαγγελίδης τα σχολεία. ΚΦ κα Μαρία Κίτσου μακρή είναι μόλις 21 χρόνων αλλά τα δίνει το στίγμα του. O νίκος Δένδιας γιάννης μπορεί να. αγγελική θέλει αν ο δημήτρης Πικιώνης. και γιώργος σεφέρης. του συμπαραστέκονται δεν είναι μόνο. η παραγωγή του έργου του συνεχίζεται αδιάλειπτα. 1942 οι. 47 48. 49. 50 52 54 55 57 και εδέχθη η εργασία του 57 58. 10 58 59 60 61 62 και δεύτερη το 62. 64 66 67 70 76 79 81 86 και δεύτερη το 86. και ίσως να σε καμία. τώρα που ξαναδιάβασα του έργου πολωμένη. κενά που έχει να παίρνει η σόγια το και να εκτιμήσουμε την γνώμη σου σήμερα την προσφορά ύψους μακρύ. είδα πως έχει μια ενότητα μέσα στη. ενότητα που οφείλεται κατά τη γνώμη μου. εις βάθος και με κόπο λογικές αρχές. που οδηγούν με σιγουριά τα χρήματα μέσα από τα σοκάκια του παραδοσιακού μας πολιτισμού. χωρίς παρά τα ποιήματα και χωρίς αδιέξοδα. σαν το μήνυμα υστερία της. πρώτα και κύρια μεθοδολογική η αρχή του. είναι ίσως φέρει η αντιμετώπιση του αντικειμένου πώς είναι δυνατόν. ανιχνεύεται από το πρώτο κιόλας βιβλίο ζωγράφος τεό ταυτοποιεί βιβλίου τον πρόλογο που. δεν έχει σκοπό να παρουσιάσει μόνο τόσο σε μιαν ορισμένη περίοδο της καλλιτεχνικής ζωής. είχαν δώσει πληροφορίες για τον άνθρωπο θεό ήλιο. πολύ μέλισσας. έργο του ζωγράφου που θεωρώ. αφού το ηρωικό στοιχείο της τέχνης που. ήρθε να το μεταφέρει και στην ζωή όταν τον βλέπουν με τρόμο το όλο κείμενο Μεγαλέξανδρο να οδηγείς οι δήμαρχοι από τον τακτικό στρατό. ήρθε με τον Δήμο μας έναν πίνακα ο Μέγας αλέξανδρος. μάχεται εναντίον των τριών το. στο πολύτιμο αυτό σήμερα. ο Κίτσος Μακρής. παιδείας όχι μονάχα μ.μ. τον αέρα που. θεωρεί φίλους του Πηλίου αλλά και επιμείνουν στον λόγο. τα ανέκδοτα που κυκλοφορούσαν για το παράξενο στα ανέλαβε το βρα ρ ζωντανεύουν τις συνθήκες της ζωής του. και το περιβάλλον. μειώνονται. ακριβό. του φαινομένου που μελετά. κάθε φορά. μέσα στο περιβάλλον του είναι μια άλλη όψη της περιεκτικότητας λιπιδίων O ίδιος Μακρής. αντάξια της στο χώρο και στο χρόνο δίνει την ιστορική διάσταση των φαινομένων. εφόσον το ιστορικό περιβάλλον αλλά φυσικό είναι να αλλάζουν και τα επιμέρους στοιχεία. πόσο άξια είναι ο πρώτος που επισήμανε το φαινόμενο της αλλαγής. στη λαϊκή. το 1949. στο πανέμορφο. και από πρακτική άποψη πλοίο. γρήγορη καις. πορεύτηκε. κύριο μέλημά μας είναι η γραφή κι να πούμε χωρίς άδεια. όπως και τη λαϊκή τέχνη γενικότερα. ακολούθησαν κάποια κοινή αλλά σαν μια διαρκώς εξελισσόμενη πραγματικό. όπου οι παλιές μορφές σε έναν διαλεκτικό αγώνα με νέα στοιχεία συνθέτουν ένα νέα μορφή. του για την αντιμετώπιση αλλά ένα και ενώ ήμασταν μια νέα σύνθεση όταν περιγράφεται ένα είδος. κόπους του ίδιου λαού βράχος. σε μιαν ορισμένη στιγμή. τότε. αξίζει το κείμενο μέσα στο βιβλίο γεννάει την ψευδαίσθηση ότι αυτή είναι η μόνιμη μορφή. μόνιμη ταινία δράσης. πράσινη μορφή. σε μια ορισμένη εποχή πόσο σε κα χαρά διατυπωμένη εδώ η ιστορική διάσταση. του παραδοσιακού μας πολιτισμού. και τόσο πρώιμα. αρκεί να σκεφτεί κανείς πως η αναγνώρισή της από την επίσημη ελληνική λαογραφία ανεπίσημη είναι της πρωτεύουσας. εκκρεμεί ακόμη παρά τις φιλότιμες προσπάθειες ορισμένων από μας. εδώ στην επαρχία. μολονότι οι ιστορικές πληροφορίες διά βίου και το αίτημα της για την πρόωρη χωρίς σκιά ν. επιχειρεί ωστόσο μια περίοδο λογιστή της. όπως λέμε συ. είναι μια πρακτική. που θα την ακούσει. είχαν που θα την ακολουθήσει. τις περισσότερες εργασίες. ακριβώς για μια όχι και τόσο πολύ για τον ιστορικό χρόνο για την κάτια Γέρου τη. και τις δομές της. για κίνηση. και την αλλαγή. είμαστε πολύ μακριά. από το ακίνητο της ελληνικής λαογραφίας όπου όλα είναι από αρχαιοτάτων χρόνων. πάντοτε τα ίδια αποτυπωμένα υποτίθεται. στην ψυχή του λαού. με τον Κίτσο μακρή. είμαστε σαν βόμβος τον κόσμο της νεοελληνικής. ιστορίας. στο βιβλίο του ο καπετάν Στέργιος πάτε εσείς όμως τι ισχύει για τους. είναι 155. Κίτσος Μακρής ζωγραφίζει με χάρη αλλά και νέα κριτήρια πάντα την εποχή της ακμής του αρμάτων νισμούς τόποι. . 10 μου που έχω. και τους πρωταγωνιστές. με τις πληροφορίες του δία. τον Δία θεέ μου πάντα και τα οικονομικά μεγέθη. και εδώ είναι το πρόβλημα πως. τόσο σε εργάσιμες ημέρες. τόσα μεροκάματα για τρόπους για πουλάρια όπως γράφουν τα συμφωνητικά. διερευνά μια λαογραφική. γιατί παίρνει τις πληροφορίες από τη ζωντανή πόλη με παράδοση. είναι αρχικά εκτεθεί και φυσικά οι πληρωμές μέχρι και. και πολύ ενημερωμένο. στην αμέσως επόμενη εργασία του 1957 Αρχιτέκτων επίσημος ζητάει μια απλώς. δηλώνει χωρίς περιστροφές. το ενδιαφέρον για τις προσωπικότητες της λαϊκής τέχνης. βρισκόμαστε ή σαν ιππότες της καθιερωμένης λαογραφία τους αντίληψης και λέει. ότι μια μόνιμη ισοπεδωμένη. ζωντανή παράδοση δραστηριότητες μακριές. δεν εξαφανίζει την ατομική καταξίωση. αντίθετα πολλοί θα. γιατί της δίνει ένα σταθερό. το ίδιο δεν. το θέμα διαλεκτικής σχέσης. παράδοσης και προσωπικότητα. στη λαϊκή τέχνη επανέρχεται συχνά στο έργο που. ένα ξεχωριστό παράδειγμα. Puma διευθύνει ένα πάρα πολύ. Μπόλαρη ως πολεοδόμος. κρύψεις. στη μακρινή και η μεγάλη σειρά των επωνύμων ζωγράφων. από το 2000. πια τον ζωγράφισαν τα αρχοντικά στη δυτική μακεδονία. τετράγωνο χωριά. στο πήλινο. με υπομονή και με τίνος ανιχνεύει την καταγωγή τους. και τις πληροφορίες για τη ζωή και το έργο. αλλά δεν τον ενδιαφέρουν μόνον τυχαίο δεν. τον ενδιαφέρουν οι χώροι για τους. ιδιοκτήτες των πολιτικών. που παραγγέλνει ζωγραφιές. τον ενδια έρει να αναστήσει το περιβάλλον όπου γεννήθηκαν οι ζωγραφιές που μελετά. στο σύνολο. να αναστήσει. το ιστορικό πλαίσιο. παραδοσιακού μας πολιτισμό. σε μια μικρή πρωτότυπη μελέτη. από εκείνες που δημοσιεύεται στην εφημερίδα το βήμα. έξι Απριλίου 1976 χρονολογία. συνδυάζει άψογα για τους χορηγούς με αφορμή τις έχει ίδιες επιγραφές. αρχοντικά. ταυτόσημη ότι γίνονται μελέτες. πάνω από την εσωτερική πόρτα του αρχοντικού συνήθως. μέσα σε πλαίσιο με μπαρόκ διακόσμηση. ζωγράφους. έκανα μια. ευθύνη και τους ιδιοκτήτες του σπιτιού. παραλύουν. υγεία αν. και πάντων των κακών άφθονη. λόγου υγείαν όταν τη βία. δόξα. πέραν των 100 το πρωί. μελετώντας τα βιογραφικά των συγκεκριμένων ιδιοκτητών. ο Κίτσος Μακρής διαπιστώνει ότι οι ΤΕ γαρ με πτήση κοινού με τις επιθυμίες του ιδιοκτήτη. βρισκόμαστε μπροστά σε συγκεκριμένα πρόσωπα. το πάρτι των μεγαλεμπόρων μεγαλεμπόρων και ο ίδιος παρά τις. από τα Αμπελάκια. κώστας πέθανε στη φυλακή στη βιέννη για χρέη. των καρπών και φιλικό Κωνσταντίνος ορατό από το Τσεπέλοβο Ζαγορίου. που και αυτός έμεινε με μια σύνταξη αγωνιστή δευτέρας πράξεως. και πέθανε στην αθήνα. δραστηριοποιείται τέχνη ήταν μαζί από τα. από τα ιστορικά αυτά πρόσωπα. και από τις πληροφορίες που μαζεύει μιλάει είπε. οδηγούμαστε μέσα από τα σύγχρονα κανάλια της ιστορικής με το. σε ένα γενικότερο φαινόμενο. καινούργια νοοτροπία είμαστε στα τέλη του δέκατου όγδοου αιώνα των χωρών μας των δύο πλοία. αποκλείει τις μεσαιωνικές αρετές των Μυρτώ το έλεος και την ταπείνωση. και καμαρώνει. όπως γρά Μακρής. τι λέτε για τη δημιουργία. και καλοπέρασης. μετά. βεβαίως και για τα γράμματα. είναι τώρα. δηλαδή στα χρόνια του ελληνικού διαφωτισμού. γράφουμε πιο μακρύς. κύριες πηγές. δυνάμεις των καινούργιων κοινωνικών δυνάμεων που βγήκαν στο προσκήνιο. πόσο καίρια είναι τα προβλήματα με τα οποία καταπιάνεται με τους Μακρής έγινε νομίζω φανερό. στο μεγάλο συνθετικού αργού. λαϊκή τέχνη του Πηλίου. 1976 βρίσκει κανείς συγκεντρωμένη γνώση και τον προβληματισμό. των μικρότερων εργασιών του που προηγήθηκαν. αλλά επειδή το σύνολο είναι πάντα κάτι περισσότερο από το άθροισμα των μελών του. βρίσκει κανείς εκεί και μια καινούργια διάσταση που υποβόσκει τις προηγούμενες εργασίες του. αλλά τώρα διατυπώνεται καθαρά. τους συγκριτική. μόνες σας. μελέτη της λαϊκής τέχνης μιας περιοχής γράφει. δεν μπορεί να έχει έστω και σχετική πληρότητα. χωρίς παράλληλη γνώση της Τέχνης. όλων των περιοχών της χώρας μας καθώς και των γειτονικών λαών. λίγο ρούμι διασύνδεσης. για πληρο ορίες περί κώδικα. τον οδηγεί από το πλοίο στην ήπειρο. απ'όπου κατάγονται οι ζωγράφοι οι μαστόροι. που έχτισαν τις εκκλησίες και τα αρχοντικά του Πηλίου. το βιβλίο του Χιονιά ποιητές ζωγράφοι. από τους χρόνια έτσι ένα μη. προχωρεί και στα αλβανικά σύνορα. που δημοσιεύθηκε το 1981 είναι η στάση μας λέει μια εκτεταμένη παραπομπή. το προηγούμενο. λέει τη τέχνη του Πηλίου. το βιβλίο το για τους κανονιέρηδες ζωγράφους. στηρίζεται σε ένα ροκ φωνή και επίπονη επιτόπια έρευνα όπως και τα προηγούμενα αλλιώς. μόνο που εδώ μας εξομολογείται. για τα άλλα σήμερα. επιτόπια έρευνα γράφει. άρχισε το 1975. και συνεχίστηκε πέντε καλοκαίρια. στην ήπειρο δυτική μακεδονία τη θεσσαλία την Ακαρνανία. κάλυψε πάνω από 100 παιδιά του το μοναστήρι για. όπου υπήρχαν πληροφορίες. ενδείξεις. και εργασιών για τον ζωγράφο. όλα έχουν μια επίδειξη μακρύ. ξεκινούν από την προσωπική σχέση. με τα πράγματα. και με τους ανθρώπους που τα γνωρίζουν. τους ιεράρχες των χωριών. η φθορά του χρόνου όμως είναι αμείλικτη και για τους γέρους. και για τα πράγματα που δεν. Τσάτουμας. γράφει η ξύλινη stay. και ζωγραφισμένο σόδας. καλείται πολύ λιγότερο από το μάρμαρο του αρχαίου ναού. και από τις ψηφίδες των βυζαντινών ψηφιδωτών. λαϊκές ζωγραφιές γέροντας δεν είναι δυστυχώς ένα. με την ετυμολογική σημασία εγώ. αν το. στη φυσική φθορά του χρόνου προστέθηκαν νησί τις καταστροφές του πολέμου. τη φωτιά και το τσεκούρι που άλλαξε τη μορφή και τη ζωή των ορεινών μας πορεία. και ακόμα. τις συνεχείς καταστροφές των ευτελών αυτών παραδοσιακών μας μνημείων από την άγνοια και την κερδοσκοπία και τέλος. όσον αφορά τη λαϊκή τέχνη του Πηλίου τους σεισμούς του 1955 τότε βλέπει. πως δεν είναι πολλά μπορεί να κάνει κανείς. ωστόσο πάντοτε υπάρχει περιθώριο να σου φύγει πολύ από αυτό το όριο. εκμεταλλεύτηκε όσο κανένας άλλος ο Κίτσος Μακρής του είμαστε όλοι. βαθύτατα υποχρεωμένοι. μετά τους σεισμούς του 1955 στο Πηλίου θυμάται μια συνέντευξη τα συνεργεία κατεδαφίσεων. για να ανοίξουν δρόμο έδεναν με ένα χοντρό συρματόσχοινο. καρδιά πολιτικά. γεμάτα από τοιχογραφίες της ξύλο καθηγητής κ.ά. αριστουργήματα θα τράβαγε μια που το 1007. όχι ένα βιβλίο οι τρεις 10. έτρεξε στο δήμαρχο τον και του πόνου του Γεωργίου ήταν. και μέσω αυτού μας λέει καταφέραμε να σταματήσουν οι κατεδαφίσεις έτσι γλύτωσαν πολλά πολιτικά. και τώρα αυτά τα ελέη 1957 10 χρόνια πριν. άρχισαν να συντηρούμε. από ειδικά συνεργεία. χάρις του Κίτσου μακρή. χαιρόμαστε κι εμείς σήμερα. το έργο του η μαύρη. τόσο στίχο το ερευνητικό το αισθητικό. γιατί ως διευθυντής του οργανισμού χειροτεχνία αυτό όλο το σχολείο τι και με τις σύγχρονες εφαρμογές συνεχίστε. ολόκληρο το έργο του ως τελευταία του λεπτομέρεια. είναι χρήσιμο. γιατί ανταποκρίνεται στις ανάγκες της εποχής. πιο συγκεκριμένα. στις ανάγκες της μεταπολεμικής ελλάδας. που πάσχιζε να βρει το πολιτισμικό τους στήριγμα ύστερα στην καταιγίδα της κατοχής και του εμφυλίου. στα πρώτα μεταπολεμικά χρόνια η διελκυστίνδα ανάμεσα στην παράδοση και τον εκσυγχρονισμό. έμοιαζε πια χαμένο παιχνίδι. εκσυγχρονισμός θα το κερδίσετε ήταν σίγουρο. κόβοντας το σκοινί με το μαχαίρι. για Κίτσος Μακρής διάλεξε την πλευρά της παράδοσης. ποια συγκυρία ήπιες καταβολές τον έκαναν να συμπαραταχθεί με την αδύνατη πλευρά. και να προσπαθήσεις εναλλαγών που έμοιαζε χωρίς ελπίδα να κερδίσει το παιχνίδι της παράδοσης. ας πούμε πρώτα για τις καταβολές. γεννήθηκε στη λάρισα το 1917 και 1926 μετακόμισε οικογενειακώς στο όλο. όπου πατέρας του εκδότη στη λάρισα τίμησε εφημερίδας πρόοδος και ιδιοκτήτης βιβλιοπωλείου και του γραφείου. είχε εγκατασταθεί από το 1925 μητέρα του ενας πολύ καλλιεργημένος άνθρωπος. καταλαβαίνει λέει. Οίτης συνέντευξη μια νοικοκυρά 1925 με δική της βιβλιοθήκης από 300 βιβλία ήταν κάτι το πρωτοφανές. η μητέρα του έσπρωξε τα παιδιά της στις τέχνες. και τα γράμματα. και εδώ μπαίνει η συγκυρία. όπως η ίδια μας διηγείται. 1937. 19 χρόνων ευτυχώς. βοηθάει στις προβολές. τον αείμνηστο καθηγητή της ιστορίας της τέχνης στο πανεπιστήμιο μας τον δημήτρη Ευαγγελίδη. που βρισκόταν στο χώρο για μια θύρα διάλεξε. φαίνεται ότι έτσι σε ένα διάστημα εδώ έχουμε τους. δεν ψάχνει να βρει στοιχεία. είτε έρθει κάποια στιγμή Ευαγγελίδης στον νεαρό πολιτικό που. δίνοντάς του έτσι χωρίς να το ξέρει. ένα στόχο. στα 1976. στην εισαγωγή του μεγάλου βιβλίου του και επιλέγει και τέχνη του βιβλίου ο Κίτσος Μακρής. υπέγραψε. ανθρώπινο είναι. και ας τους συγχωρέσει Αναγνώστης. να στρέψω λοιπόν με συγκίνηση τη σκέψη μου προς την αφετηρία. άγνωστοι ν την ωραία μορφή του Δημήτρη Αγγελή καθηγητή τότε της ιστορίας της τέχνης στο πανεπιστήμιο Θεσσαλονίκης. του μέσα. από τις ακτινωτές εφηβικές μου τάσεις. ξεχωριστή θέση στα. εκείνη που μου ταίριαζε και μου την έδειξα. από τότε έως σήμερα που έφυγε από τη ζωή ο δημήτρης Ευαγγελίδης με περίμενε και με καθοδηγούσε. με Σοφία και γνώση. παρουσία του μένει πάντα μέσα. το πανεπιστήμιο Θεσσαλονίκης. το ιστορικό και αρχαιολογικό τμήμα της φιλοσοφικής σχολής σε τιμά σήμερα Κίτσου μακρή για το έργο σου. που είναι συμβατό με τη ζωή της. μακάρι οι εταίροι μας να σε γιατρό. ψήφισμα του τμήματος ιστορίας και αρχαιολογίας. αυτής φιλοσοφικής σχολής του Αριστοτελείου πανεπιστημίου Θεσσαλονίκης. τέσσερις Kids μαρτυρίου. για τα 50 χρόνια εξαιτίας. τους προσφοράς στην ελληνική νοοτροπία. οι καθηγητές του τμήματος ιστορίας και αρχαιολογίας της φιλοσοφικής σχολής Art Δήμου Νέας Γιώργος Γεωργαντάς. όχι ποτέ βίαιος βρίου δύο. κυμαίνεται. κοινοποίηση της ΔΟΕ τα θύματα παρά. μια. την ίδια αγωνία. διαβάζω όμως υπάρχουν πολλά βήματα ιδιαίτερα το. παρά με ιλιγγιώδη ταχύτητα το βήμα παρά. κύμα είναι too much ακόμα. από τη δημοσίευση με τέτοια επιμονή για ένα και ένα. τα βήματα των. συντελώντας έτσι στην ευρύτερη από άμμο η δημιουργία. στην Πειραιώς στο Γάζι από όπου με τη Honda του πήρε. το τίμημα των 1,1 ευρώ βέβαια μη λιγότερο από ένα τοίχο με διπλή σημασία. να αναγορευθεί σε επίτιμο διδάκτορα του τμήματος. και μας έχουν μείνει μέχρι να. έχει αγροτική γη είτε πάνω είτε κάτω από τα. από τότε κάθε φορά που κάνουμε. έχει. έλαβε το μήνυμα. ιστορίας και αρχαιολογίας φυσικών προσώπων και πολύ. το κύριο και το δάκρυ να τρέχει με 1200 ίππων ο. δεύτερη κρατικές τράπεζες νόμου είναι. εγώ ειμί κύριος μπαμπάδες μανδύες. καθηγητής της κλασικής αρχαιολογίας. είναι πρόεδρος του τμήματος ιστορίας και αρχαιολογίας στο νοσοκομείο οι γονείς. δεινά. παρά τον πανεπιστημιακό νόμο πολιτικού τμήματος εκπομπών. τον Κίτσο μακρή επίτιμο διδάκτορα του τμήματος ιστορίας και αρχαιολογίας στο πρόσωπο οι γονείς. δημοσίων αγοραίο και πάσας τας πρωτοβουλίας αυτό πανεπιστημιακό που το αξίωμα παρεχόμενες ακούνε. number of the Seas. κύριε υπουργέ. πρύτανη μου. που μας δίνει το μισθό ναοί της με μια. κυρίες και κύριοι. στη μεγάλη συγκίνηση και ευγνωμοσύνη μου για την τιμή που μου δίνετε συχνά από καρδίας σας ευχαριστώ. θεωρώ πως έχει συμβολικό χαρακτήρα πώς φιλοσοφική σχολή του πανεπιστημίου Θεσσαλονίκης ΤΕΙ πόσιμου. θέλησε να τιμήσει όλους τους λαού γράφει χρήση ινδικής επαρχίας που κάτω από δύσκολες συνθήκες. μου που του Μακάρι να γράψουν να κατατάξει και να ερμηνεύσουν που απόμεινε από τον παραδοσιακό οικισμό. καθώς το συγκεντρωμένο ειδικού ακούγατε σε ποσότητα και αναβαθμίζεται σε πιστότητα. θεωρούν από χωρίς καλές κριτικές και τεχνικής ποιες παρεμβάσεις τους λόγια καθώς συγκρούεται ελαφρά πλοία έχει πιο μακρινή από την αντίφαση μέρα άραγε τα κριτήρια της. διατηρεί υψηλή για παροχή ακόμα πολύ κόσμο έγινε πλατύτερη. στον τομέα της Πλοηγικής είτε. και ιδιαίτερα των εικαστικών τεχνών ΚΚΕ και τρώω και φρέσκια θεωρώ καλό τις τελευταίες δεκαετίες. αλλαγή υπήρξε η αφετηρία του ξέρουμε πια με βεβαιότητα Porsche από την εποχή. της νεοελληνικής αλλαγές στα χρόνια του Μεσοπολέμου τα κυριότερα καλλιτεχνικά ρεύματα της Ευρώπης. έχουν το νέο υλικό τους αντίστοιχα. παρακάτω κάποιοι που σας πρώτα. όπως βλέπετε το μαύρο μου. άκου σου σπίτι γραφίστα περνάει. το νέο πλαίσιο της είναι από το σπίτι του στο. O ακαδημαϊκός ρεαλισμός. με σημαντική καθυστέρηση βέβαια με πολλές ιδιαιτερότητες. εδώ πρέπει να γίνει για τη σχέση ανάμεσα στα μόνιμα μιάσματα του παρελθόντος. και στη σημερινή άνοδο με επιτυχίες πολύ ξεχνάω το υποπροϊόν τον πολιτισμό αλλά να αποφεύγω το πολύ μικρό κείμενο το πρωί ας αρκεστούμε για όραμα στήριγμα γερό ας αρκεστούμε στην αγορά στη Χιλή λιγότερο κάποιοι επιτήδειοι πια πίστωση προς ιδιωτικές τραγικές εικαστικές τέχνες. αλλά κρίνοντας από ανατολή και δύση. αναδείχτηκαν οι ισχυροί και επαρκές έκφραση του λαού μας σε ορισμένη ιστορική περίοδο και αυτό νομίζω πως είναι το αληθινό νόημα της παραβολής που διέκρινε στασιμότητα και επανάληψη αλλά συνεχής και συνεπής ανανέωση που έχει μια βάση ίδια και διαμόρφωνε μόνιμου Ποιοι φεύγουν Ποιοι. τερατώδεις τεχνοτροπίες στον πάγκο δουλευει κεριά να επισημάνουμε τις ποικίλες πηγές θεμάτων της ελληνικής καλλιτεχνικής δημιουργίας από τα μνημεία του λόγου δημοτικά τραγούδια. παροιμίες παραδόσεις τους. τρίμηνη παράταση για την ίδρυση του μοναστηριού του μεγάλου σπηλαίου louis ακούω συνέχεια. διεθνές πατριαρχικά ελληνικού περνάει στιγμές ενώ για την ανάρτησή μου που είναι σενάριο γάμου του όποιος περνάει και το πρόβλημα της υγείας σου τώρα πια. είναι δηλαδή ένα τονισμένη ένα των 1.900 που ακούς είναι κυρίως το έργο. κάπου φωτογραφίες ακούγονται. κάπου εκκλησιαστικά αντικείμενα έναν έμπορο από το νόμο αφού ένα τμήμα τρεις ευρώ το λίτρο χυμό του Οικονόμου γράφει εγώ από το κουμπί της μεγάλης παρασκευής στο ΟΣΔΕ πελεκάνου και το μένος και πλευρά σου του είπε τα είδη που εισάγονται. πως τόσο οι ίδιοι οι δικαστικοί δημιουργία δεν παρουσιάζει και φέτος η αλεπού είναι επίσης η πρώτη περίπτωση πηγή ακόμα και σωστά να γίνεις διεθνούς αεροδρομίου ας επαναλάβουμε πως λέει είμαστε μοιάζει σαν θαύμασα ούτε του γλυκού νερού 1000 τραυματιών χωρίς εξατμίσεις. τα στοιχεία που με μια βάρκα που ελκύουν ουσιαστική διεργασία η μόνη ένσταση στη δική της εικαστική γλώσσα του όπως αυτή διαμορφώθηκε στο πέρασμα των αιώνων θέμα μουσικών ισχύ του ελληνική κοινότητα τη λέξη που να ελκύει και τη γλώσσα που είναι γυναίκες η κλήτευσή του τουριστικού λιμένα ο παίκτης του ΠΑΟΚ Tomas το παράπλευρο τώρα ξέρω ότι ζω σε αντίθεση με τον σύγχρονο μασάζ μένει ξένος όσο πιο γρήγορα. που είμαι και εγώ με τις θεωρούμε τεχνικές μασάζ της στα ανθρώπινα δυστυχώς θεωρούμε τις προσφέρουμε ψευδώς το μέρα και λεβεντιά και τώρα κύριε διοικητή ερχόμαστε στο θέμα της σημερινής βιβλίο σας που αναφέρεται στα φαινόμενα εκείνα που συντελούν στην ανάπλαση στοιχείου βέβαια ούτε κ Παλαιότερες εποχές γιοι της να μειώσει τα και έτσι έγινε και μάλωναν μεταξύ τους μου θυμίζει τον υπουργό με τον οποίον θεωρούν. διαφάνηκε και τρεις περίπου ώρες κ Πασχάλη Μ λειτουργία της ανάστασης. το παιδί σας κλαίει τελικά βγήκαν τα γερμανικά. μουσικά τα τούρκικα που του κειμένου παραμένει ξενοδοχεία καταρρίπτουν κάνουμε πρώτη φορά ανισόπεδων. το φαινόμενο αυτό πλήττει κάθε έτσι δηλαδή οι. που πολλοί δεν τον Ηλία που δίνει ευκαιρία των στοιχείων. η σχηματοποίηση η επιχειρούμενη μου αναγωγή των μορφών σε Plus πλήγματα οι. γεια σας είμαι των μεν προς τον κύριο μας για τις πτήσεις με τρεις. που ψύχει συρρικνώνεται και κάθε εποχή του νέο αγωγό δίχτυ και λειτουργική προσαρμογή κατά τόσες γίνεται κλήρωση πολυ PES τουρισμός είναι βασικός Δίου καπνό. της εκπαίδευσης κατά προτίμηση μαζί σας δεν. όλα αυτά δεν είναι αποκλειστικό. της τέχνη της λαϊκής δημιουργίας παρά και τις άλλες θεραπείες στην περίπτωσή μας. Now που συγκροτούν την ιδιαιτερότητα κάθε τέχνης είναι η ποσοτική και υλική παρουσία O τρόπος άρθρωσης ο βαθμός προχωρά η στις κατ' ιδίαν συζητήσεις τους. ας το επιχειρήσουμε σήμερα με προβολή και σχολιασμό μιας σειράς από τον κο βέβαια το είδαμε μια αναγκαστικά μέσα στους τρεις πιο περιορισμένος και μια περιληπτική κέρδη της σήμερα και περιοριστούμε μόνο όσοι είστε εσείς που κατά. καταβάθος ζηλεύω πολύ καλές ιδέες αλλά και σε άλλες ιδέες και. του μάλιστα πήρε εντός του χώρου της δράσης θα πει κανείς το πραγματικό μου είπαν πλαστικού One of us λιπαρή ύλη το έγκλημα ήταν πλέον δεν πρέπει να ξεχνούμε πως. πέρα από τις 41 ιδιαιτερότητες μερικές τεχνικές όπως οι ηθοποιοί είναι που ορίζονται για το γήπεδο παιδούλα φωτισμό και τις ειδικές συνθήκες προσέγγισης αλλά ας το πόσοι ξέρουν ποιοι είχαν φύγει και αρκετοί φίλοι και χρήση τους χώρους με μολυσμένη φυσική τεχνητή πηγή φωτός και Κυριάκος τυχαία τον τροπικό πιάνοντας ΚΚΕ γραφική ύλη κύκνου και στις δύο περιπτώσεις. αφαίρεση και τη σχηματοποίηση ισχύει τουρισμού χωρίς να αφαιρέσετε το μέτριο ιδιαίτερο χαρακτηριστικό και περιστασιακών στοιχείων γενναία ανέγγιχτη η αναβολή του θέματος απλώς γεύμα εγώ ήμουν τώρα όταν τα ούρα εμφανίζουν 15 δόσεις σε εκείνους τους κόπους του να παίζει τη μουσική του έργου στον με το ΚΚΕ ΚΚΕ το θέμα σχηματίζεται από πολλές βελόνες διαφόρων ομάδων σε υπολογισμένη διάταξη σχηματοποίηση είναι έντονο το ίδιο συμβαίνει. είναι άφαντοι οι ν στην οποία τι κάνουμε κρυμμένη εναλλαγή χρωματιστό ανοιχτά πλέον κατά διαστήματα στην ίδια σειρά απλά ησυχάσει είχα μπροστά μου το θέμα. βέβαια ακόμα είμαστε στις κάλπες μετά τις ζημιές και του κλειστού χώρου χρόνου ακουστική χαλκογραφίες που μπαίνει στο παρίσι το 1748 υπάρχουν 32 λαϊκές παραλλαγές στη ζωγραφική. τρεις ακόμα ένα φωτογραφία σε ένα εντελώς χωρίς χαρακτήρα αφού το πακέτο Nova του κώστα καρρά έχει και του αντίστοιχου έργου του του χρόνου μου πια που δεν είναι ακριβής είναι ενταγμένος σε ένα συγκεκριμένο βίντεο ειρήνη του μωρού ξέρει πια σου πουλάμε τα δέντρα με τον μπαμπά μου. βασιλιά. το επίπεδο βεβαιότητας στοιχείων από τις ΗΠΑ το ποίηση είναι που πάντα ηπείρου. βέβαια θα ήταν λάθος να αποδώσουμε μύλοι καφετιέρες κυκλικού σχήματος ποίηση μόνο στις τεχνικές ειδικές δημιουργίες τους που θεωρούν. εδώ έχουμε σχεδιάσει μια αέναη φαν του πως με την εναλλαγή του προβλήματος που δημιουργείται με το θεό. είναι κυρίως λειτουργία ρεύμα γι αυτό και εμφανίζεται και σε τέχνες του που είναι εφικτή περισσότεροι πιστότητα κόκκους γι ξυλογλυπτική τη ζωγραφική γυναίκα είχαν στίχο με τη λογική και πυκνή έκφραση των δημοτικών τραγουδιών καθώς το θέμα περνά μια που. χαιρετίστηκε και από γενιά σε γενιά. αρκουδάκι που είτε έχει κύριο και μέλη του νότου κάπως. από το βαθμό καθαίρεσης της θυματοποίησης που μπορούμε να κρίνουμε την πανέμορφη ενώστε. τα νεότερα είναι λιγότερο πυκνά ήρθαν αρκετές παραστάσεις ισχύουν. του δεύτερου μισού του δέκατου αλλά και των ανθρώπων που επέβαιναν στο πλοίο στα ΑΕΙ και. τεχνικές εκθέσεις από τις καλαμιές και υλική. σημειώνει ότι στο σπίτι του ελάχιστα σε θυσίες έχουν εξωτερικά το είναι ψηλός με βάση πηγές ήδη στέγη ενώ το έχει ανάγκη. που παρίσταναν πάει το ΤΧΣ πηγή της μεθόδου τι ξύλο κλπ κλπ τα. να πούμε ποιο πιόνι την παλαιότητά τους. ακραία περίπτωση της σχηματοποίηση της γη και ύδωρ μαύρο μάξι δάνεια από το περιστύλιο. είναι τρεις τρεις και ένα ευθεία γραμμή από τη δευτέρα να στη ροκ όπερα του γόνατος οίδημα αλλά έχει κάνει τη μισή δόση Ποιοι από αυτούς που άλλοτε πολύ ουσιαστική δουλειά της περιοχής κρήτης ένα τρίγωνο ένα δεύτερο τρίτο και μια γραμμή μόνο. παραφθορά παρουσιάζεται κατά κανόνα σε θέματα πέρασαν στη λαϊκή μας τέχνη μέσω των παλαιότερων κανένα γραφείο περιοδικών με τη μισητή προέλευσης Προκοπάκη ποιημάτων που πάει να σε προς ώρας λόγω καθώς το θέμα περνάει από χέρι σε χέρι του στη σχέση οι Warriors με τον άνθρωπο κατασκευαστή δεν υφίσταται τη νευρική επεξεργασία πύκνωσης Παρόλα αυτά θα λέγαμε αλλά δεν πήρες χαμπάρι παραστατικό καπνού και το γκρι που ήδη έχει γίνει. έναν κλάδο που χαρακτηρίζει σήμερα είναι ακόμη πιο άσχημα. νέα μεγάλη πίστη έχουν γνώση ανώμαλο πειραματίστηκαν ούτε ποιητές στιχουργοί ξύλο στη σκάλα πατέρας που έχει παιδί που περιόρισαν κατά του μου όταν είμαι πολιτικός λίγο ίσως χορήγηση ειδικής δυσκολίας θέματα τους μαθητές της Β και οι ΗΠΑ στο. του πρώτου βιολιού λέξεις αφού πλέον που μπροστά μου με εντολή να κάνει το ίδιο για το θέατρο και συνέχεια όμως τον τελευταίο. πρότυπο λέξη καρέ μοιάζει διστακτικός και στους κινητήρες. υπάρχουν λύσεις το ποσοστό μας αυτή η λέξη σε άλλη αιτία μέχρι τον τελευταίο που δοκίμασαν και διαβεβαίωσε πως η γη είναι εξ αρχής εδόθη διαπίστωσα ούτε ο τελευταίος στα πιο αδύνατο να πειστεί να υπογράψει έτσι πως έφτασε στο σπίτι του από το κοχύλι είναι έξι και σαν ήχος και σαν περιεχόμενο του σιγά αν και υπήρξαν κάποια από τα πυρηνικά τους προς ευλογία το φαινόμενο παρατηρείται και στη λαϊκή υγεία γεωγρα πλοία έτσι βάσει πάντα των εισαγωγών στο. τεκίλα πάνω 300 π.Χ. από τον βασιλιά των παιχνιδιών γυμνού που. άρχοντα και τώρα μου έλεγε. καθώς ισχύει εκεί που μόλις είχε βγει έξω ακατάλληλα αναπνοή που γιατί παραπέμπει σε λέξεις περισσότερων ερημιά μου την έδωσε κάποιος ναύτης της Μακρινίτσας με κοινή γενική π.χ. σε ένα νησί. καταλάβουν το μνημόνιο να μην μπορούν να ελέγχουν την υγεία δεν άργησαν να διαπιστώσουν 109 τραγικά προσωπική. όπως λένε και οι σκοτεινές γωνίες σε ισχύος της παράνομης δράσης. λοιπόν όταν έβαλε στον επιγραφή άρα δεν πρόκειται για κάποιο λάθος να δουν το. δεν αρκούν ούτε το. μου παιδί με συμμετοχή του ρήματος παρά μου αλλά δεν έχει εξήγηση του ΚΥΠΕ Κατεβάστε και οι ίδιοι είναι αλλά τώρα πια δεν έχουν πόσο σου πέραν τούτου και. κατέχουμε ένα κουβά ἐκείνους πού έκρυβε. παναγία και ούτε χούντα μας η εξαίρεση με τον teammate του ως δικές του ήρωα σύνθεση δείτε τις χαρακτηριστικές λεπτομέρειες ιδιαίτερα πολυσυζητημένο θάνο άγνωστοι λαοί είμαστε αυτός. ρόλου της μεγάλο κεφάλι λίρες τον χρόνο. σε σκόνη έχεις μια σκεπή και ΠΑΓΝΗ είναι. του εκφραστή του Νέου χώρου. μ.μ. στα απαραίτητα μέτρα προς σας του μπαρόκ διαφάνειες που Καραϊσκάκης του θεού 1799 είναι εκείνο που δεν κλείνουν με. είναι πολύ μεγαλύτερος από τον. όχι του γνωστού μας ως σερβιτόρα μάρκου 1000 π.μ. views 1795. είναι διπλάσιο σχεδόν απούσα εγγενούς κάνουμε. και το χαίρεται με επιλογή τους κέντρο έχει τη σημασία του έργου είναι. υπουργοί μεγαλύτερου από τον Ντράγκι. του πρίγκιπας εγώ μέσα σε εκρηκτικό. και ένα video που μας δένει τα. είναι τριπλάσιος. θα τους πάρει επιβαρυμένους σταδίου του NBA 1700. CNN εξ αρχής τότε θα γίνουμε το 1909 μας και τι τον έκανε υπουργό από τους και αυτό. του που είχε καεί. γίνεται τεράστιου ώστε να είναι εκφραστικό της γεύσης του όταν εξηγεί απλά ξύλου που π κλπ η έξαρση αντίστοιχης το θέαμα οι περιπολίες των δημοτικών τραγουδιών βέβαια καθώς επίλυση και ζωγραφική οι ίδιοι και οι τρόποι. της Κομισιόν για το έργο του του κακού οι εικαστικές τέχνες παρουσιάζουν μια έξαρση σε πολύ. παιδική χαρά θα σου βγουν υπερβολή. χαρακτηριστική η περιγραφή εισφορές στις χαρές σε δημοτικό τραγούδι ποιοι κρατούν το μωρό. ισχύει ο κ μας ταρακουνήσει τον Marc Marquez να μην ειδικοί λόγοι το χώρο εκεί όπου γίνεται και η πίτα του ηρακλή της κυβέρνησης δείτε έτσι πάει τίποτα τη νύχτα που γεννήθηκε σε ισχύ θα τεθούν μήνα πάει και προ 9 μήνες ακόμη και μια κλήση 1000 γάλα και άλλα κενά που και καλά κάνουν το πράγμα όπως είμαστε συνέχεια το μωρό εκλεγείτε καν το. πολύ πιθανό αλλά αντίστροφα τα ανοίγει ισχύει κρίση άνθρωπο λόγω του Σιμενόν όπου οι κάτοικοι της Καρπάθου σαν μικρό τη στιγμή που έδωσαν φως σκοτάδι όλο το αριστερό του 1910. με κουστούμι του ανθρώπου δεν δικαιολογείται τέτοια τώρα αποδίδει καρπούς η ψυχολογική ερμηνεία του φαινομένου εντός ευρώ πλήρως ΣΙΑ Ε.Ε. ΔΝΤ που τροποποιείται σου γράφει ο γκρας εξαίρει τη γη κάτι τέτοιο υπό τον άνθρωπο σχεδίασε υπερβολικά μικρό τον 7ο εξαιρετική πηγή όταν κάποιος παρατήρησε αυτή την υγεία σου να μασά παρά την Τασούλα και σε έναν υγιή άνθρωπο πάλι και θα έπρεπε τόσο ο στενός όσο αυτό εξέφρασε. μας τους ανθρώπους που επί της εποχής μου φαίνεται πια τόσο σπουδαίο όσα έχουμε κοινούς που πωλήθηκαν εδώ και στον κόσμο οι ιδέες του χρόνια τον μαρξ ήταν αυτός ο λόγος για την υγεία έτσι η κρίση δείχνει μιας ανθρώπινης φυλής μελών του σώματος προπαντός ροκ. έστω και σε σπάνιες περιπτώσεις αντικείμενο του νίκου Ρουμπή ποιες ψυχολογικές και κοινωνικές καταστάσεις σας. πάντα θέλουμε να χρησιμοποιούμε συγκεκριμένα κριτήρια δεν πρέπει να ξεχνούμε πως υπάρχει απλώς διεκδικεί τώρα την οποία εκφράζει λεηλατείται στηρίζεται σε βάθος χρόνου και μια άλλη πτυχή του ένα θεσμού τους we are the world μνηστή του πρωτομάστορα κάτω από ποιες συνθήκες άσκησης των αντίστοιχων δραστηριοτήτων είναι κατά καιρούς η Apple παράθεση διοικητή και προπαίδεια επιδράσεις της συγκεκριμένης είχε φορτώσει περίπου ώρα Κουρής με αυτούς που ο ίδιος θέλει. με περισσότερη πρώτη ημέρα της κουρκουμίνης παρουσιάζουν πολύ τολμηρές ερωτικές σκηνές του ΚΘΒΕ πίνακας έρωτας του CFO η λογομαχούν πρόγραμμα αυτό βεβαιώνουν πως φέτος πέντε. ένα έχουμε ακούσει λέει παρά σε heavy rock σκηνή σας. της διαλυμένης σήμερα συλλογής πάνω Ελούντα. παρομοίωση δηλαδή να γίνει νόμου χώρου μια σέξι κοινότητας του Λαογραφικού Μουσείου κ Ιλίου Καρδίτσας. ηθογραφία στη πρόσοψη κάθε λαός στη ΝΔ όπου αυτή επηρεάζεται παρά που ειδικά από. τον stan lee γνωστά ως λαοί κα σατιρικά έργα να μη γίνει εξαίρεση υπογραμμίζονται τα στοιχεία τόνισαν τα πλοία να καυτηριάσει Τεχνίτης του τέρας σαν άλλη Κουράκης χρόνια δουλειά σπίτι γης του μου πούλησε 10 το πρωί στο κατάστημα με ΦΠΑ το έργο σε καφενείο του Πλαταμώνα σατιρίζει η αδυναμία των ανθρώπων να συλλάβει καταστάσεις ξεφεύγουμε από την άνεση του σπιτιού τους σημείο του έργου έγινε όμως και η απάντηση στην μούρη. ψεύδους χωρικούς ένα άλλου Γάλλου ζωγρά ους του ίδιου αιώνα. με θέαμα από την αρχαιοελληνική μυθολογία. εισιτήρια γύρω από ένα τμήμα του κάθετου άξονα και σε μερικές περιπτώσεις ένα δεύτερο μείζον δύο. μπορούμε να υπολογίσουμε έναν νοητό κάθετο άξονα αυτό είναι ανήθικο όχι.